Việt Văn Mới Newvietart
Việt Văn Mới

  Johann Sebastian Bach    (1685- 1750) 






             JOHANN  SEBASTIAN BACH                                                    








thời âm nhạc  Trung cổ (trước thế kỷ 15) hầu hết các nhạc sĩ chuyên nghiệp đều được nhà thờ Cơ đốc giáo tuyển dụng.   Johann Sebastian Bach  sinh ngày 21 tháng 3 năm 1685 tại thành phố Eisenach  vùng Thũringen và mất ngày 28 tháng 6 năm 1750 tại Leipzig vùng Sachsen.  Ông  là nhà soạn nhạc Baroque (1600 - 1700).  Ông là người đạt tới đỉnh cao nhất trong sáng tác âm nhạc phức điệu (12 nốt), đồng thời là người sáng lập ra âm nhạc phức điệu.   Bach sinh trong một gia đình nhạc sĩ có danh tiếng lâu đời ở Eisenach.  15 tuổi Bach phải sống tự lập, tự xoay sở nuôi thân.  Ông tự nâng cao trình độ âm nhạc và tìm kiếm sự hoàn hảo trong sáng tác và biểu diễn âm nhạc bằng nỗ lực của bản thân.   Ông từng phục vụ trong cung đình của công tước ở Weimar, cung đình của vương tước xứ Anhalt-Gothen, ở cung đình thủ phủ bang Sachsen là Dresden, ở Trường dòng St. Thomas ở thành phố hội chợ quốc tế Leipzig.        Đối với Bach, âm nhạc là một phương tiện tín ngưỡng. Những người sành âm nhạc đều biết tới bản “Konzert Brandenburg”; “Bản thánh ca Thánh John”; “Thánh Mattew”; “Konzert cho đàn Klavier”; “Khúc Missa cung Si thư”.


Suối - biển cả

Johann Sebastian Bach được coi là bậc thầy và là người sáng lập ra nền âm nhạc hiện đại. Beethoven, Schumann và nhiều nhạc sĩ khác có chịu ảnh hưởng ít nhiều của Bach.

Trong lúc nói chuyện về Bach, Beethoven nhận xét: -  Bach không phải là Bach (con suối) mà là Meer (biển cả).

  

  ĐÁNH GIÁ SEBASTIAN BACH  XƯA – NAY

Qua việc học âm nhạc  dưới sự hướng dẫn của các  thầy, Bach tiếp nhận các phong cách âm nhạc Pháp, Hà Lan và gián tiếp là âm nhạc Anh thời bấy giờ. Năm 1703, Bach bắt đầu sự nghiệp âm nhạc độc lập của mình tại Arnstadt. Bach có tinh thần học hỏi rất mãnh liệt: năm 1701, Bach đã đi bộ 48km đến Hamburg để nghe Reinken biểu diễn và năm 1705 ông đi bộ 300 km đến Lübeck để nghe Buxtehude biểu diễn.  Lúc sinh thời, Johann Sebastian Bach nổi tiếng khắp Âu Châu về tài đánh đàn orgel – đàn phong cầm.  Johann Sebastian Bach  sáng tác 1.126 tác phẩm, gần như đủ mọi thể loại âm nhạc,    nhưng không mấy người cùng thời hiểu và đánh giá đúng tài năng của ông. Người đương thời cho rằng nhạc của Johann Sebastian Bach thuộc trường phái xưa cũ.  Mãi tới  cuối thế kỷ 18 và đầu thế kỷ 19,  các nhạc sĩ Wolfgang Amadeus Mozart, Ludwig van Beethoven, Fédéric Chopin, Robert Schumann và Felix Mendelssohn có dịp nghiên cứu nhạc của Bach và họ khám phá ra Johann Sebastian Bach là một bậc thầy trong nghệ thuật viết nhạc cho đàn phong cầm và đàn phím nói chung. Beethoven  gọi Johann Sebastian Bach là “ông tổ của hòa âm.”  Giờ đây, hàng trăm năm sau - công chúng cảm nhận tình cảm sâu lắng trong tác phẩm của Bach. Năm 1850, Bach Society - hội những người yêu mến nhạc của Bach - được thành lập.   Sau 46 năm  sưu tầm và xuất bản những tác phẩm của Johann Sebastian Bach,  nhạc của Johann Sebastian Bach được trình diễn tại nhiều nơi trên thế giới. Ngày nay, Johann Sebastian Bach được xem là một trong những nhạc sĩ sáng tác xuất sắc nhất trong thế kỷ 18 thuộc trường phái Baroque.  Nhạc của Bach mang trong mình những mầm mống đầu tiên của thời kỳ Cổ điển và Lãng mạn sau này. Vị trí của Johann Sebastian Bach trong âm nhạc được so sánh với William Shakespeare trong văn học và Isaac Newton trong vật lý. 

                                       

       CANTATA CÀ PHÊ

Thời nhạc sĩ Bach,  Cà phê là thứ mọi người già trẻ  đều ghiền. *Cantata  thế tục  Yên lặng nào, hãy ngừng tán gẫu của  Bach còn được gọi là  Cantata Cà phê.

Người cha Schlendrian đưa ra tối hậu thư cho con gái Lieschen:

-   Phải bỏ cà phê thì cha mới gả chồng! .

Việc bỏ uống cà phê với Lieschen thật là khó vì:

 -  Nếu con không được uống cà phê ba lần một ngày thì trong nỗi dằn vặt, con sẽ quắt queo như miếng thịt dê quay. Vị cà phê mới ngon làm sao, còn ngọt ngào hơn cả hàng ngàn nụ hôn, dịu êm hơn cả rượu nho đen!

Để tiếp tục được uống cà phê, Lieschen có thể dễ dàng hy sinh nhiều thứ. Nhưng khi buộc phải lựa chọn giữa cà phê và một vị hôn phu, Lieschen đành ngậm ngùi hứa sẽ …  

Uống cà phê là một chuyện rất “tự nhiên”, đúng như khúc trio kết thúc Cantata “Cà phê” khẳng định:

Mèo không thể ngừng bắt chuột.  Các cô gái vẫn thủy chung với cà phê. Người mẹ thân thiết với cà phê. Người bà cũng uống cà phê. Vậy ai có thể quở mắng những cô con gái?”

*/Cantata là một thể loại thanh nhạc cổ điển  Cấu trúc của cantata Cà phê chỉ có một chương viết cho hợp xướng và dàn nhạc

*/ Cantata Schweigt stille, plaudert nicht (Yên lặng nào, hãy ngừng tán gẫu) cùng với các cantata “Đi săn” và cantata “Nông dân” là những bản cantata thế tục nổi tiếng nhất của Johann Sebastian Bach.

*/Vào khoảng năm 1600 cà phê từ cảng Mocha thuộc Yemen được xuất khẩu sang châu Âu để cung cấp cho những quán cà phê đang bắt đầu rất thịnh hành ở đây. Từ đó cà phê đã dần nhuộm nâu cả châu Âu. Thói nghiện cà phê bị coi là một vấn nạn xã hội ở Leipzig vào thời điểm Cantata “Cà phê” được công diễn lần đầu.

   

. Cập nhật theo nguyên bản của tác giả chuyển từ SàiGòn ngày 17.4.2016.

VIỆT VĂN MỚI NEWVIETART NHỊP CẦU NỐI KẾT VĂN HỌC NGHỆ THUẬT VIỆT NAM TRONG VÀ NGOÀI NƯỚC TỪ NĂM 2004