Việt Văn Mới Newvietart
Việt Văn Mới



Có Một Điều Chắc Chắn

Dân Tộc Việt Nam

Luôn Coi Trọng Sự Nghiệp Giáo Dục



Những ai quan tâm vấn đề đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục đào tạo đều thấy rõ: “Giáo dục là sự nghiệp vĩ đại – nó quyết định số phận con người” (Belinxki,1811-1848). - “Ai làm chủ giáo dục,người đó thay đổi bộ mặt thế giới” (Leibnitz,1646-1716) – “Số mệnh của một quốc gia tùy thuộc vào nền học vấn của người dân nước đó” (Benjamin Disraeli,1804-1881) – “Không có gì giải phóng con người bằng một nền giáo dục thích hợp.Khi một đất nước bắt đầu suy nghĩ,không một lực lượng nào có thể cản ngăn được” (Voltaire,1694-1778).

Thời gian qua dư luận liên tục góp ý hiến kế nhưng xem ra Bộ chủ quản vẫn cứ nghe ngóng chờ đợi …- Hệ thống từ Mẫu giáo nhà trẻ qua Tiểu hoc,lên Trung học phổ thông,vào Đại học còn nhiều điều bất cập !…

Nền giáo dục hiện hành – thẳng thắn mà nói nặng về đạo đức chính tri,nhẹ đạo đức luân lý - dẫn đến“sản phẩm” xuất xưởng là những hình nhân“vừa hồng,vừa chuyên” rỗng rễnh,đứt gốc truyền thống,lìa mạch dân tộc – và giá phải trả trước mắt là hiện tượng dối trá,lừa lọc,phi nhân,bất tín,vô liêm sĩ,đầu óc thực dụng trục lợi tầm thường …- gốc tham nhũng cũng từ đó mà ra - niềm tin xã hội lung lay – ( phải chăng đó cũng là nguyên nhân khiến người ta chen nhau tìm niềm tin nơi thánh thất,đình chùa,miếu mạo …?!).

Nói dối trở thành căn bệnh xã hội trầm kha - Ngày 22/1, Bộ VH-TT&DL tổ chức hội thảo, lấy ý kiến với chủ đề “Giáo dục với việc hình thành nhân cách, đạo đức con người, văn hóa VN trong bối cảnh toàn cầu hóa”, nhiều ý kiến trao đổi : 

- Bà Lê Thị Bích Hồng (phó vụ trưởng Vụ Văn hóa văn nghệ - Ban Tuyên giáo T.Ư) cho biết: “Một khảo sát đã được thực hiện trên đối tượng học sinh, sinh viên tại 30 trường học trong cả nước cho thấy một bức tranh cực kỳ nguy hiểm. Nói dối ngày càng tăng dần. Trẻ em nói dối ít, nhưng càng lớn càng nói dối nhiều hơn”.

Cùng quan điểm, nhà giáo Nguyễn Quang Kính (nguyên chánh văn phòng Bộ GD-ĐT) cho rằng nói dối tràn lan đang trở thành một vấn nạn của xã hội VN. 

“Đạo văn, tiêu cực thi cử mà gọi là bệnh thành tích thì vẫn là sang miệng quá. Nếu giáo dục không khắc phục được lỗi này thì không còn là giáo dục nữa. Nhà trường sẽ thế nào khi xung quanh xã hội nói dối nhiều quá. Nếu nhà trường không khai tử được bệnh nói dối này thì thật là một tai họa cho xã hội” .

Đồng quan điểm, ông Hoa Hữu Vân (Vụ Gia đình - Bộ VH-TT&DL) khẳng định: “Cả xã hội coi trọng bằng cấp, thành tích và lao vào cuộc đua theo nó mà quên mất những điều đơn giản nhất, kể cả việc dạy cho đứa trẻ cách thưa gửi, chào hỏi. Thầy cô dạy những điều quá lớn lao mà quên đi những vấn đề nhỏ nhất, đó là học về nhân cách. Để tình trạng như hiện nay cũng là hệ quả của một quá trình giáo dục dài trong gia đình và nhà trường”.(*)

Câu chuyện đến hồi phải ra tay “quyết liệt”,qua nhiều năm bàn thảo,tháng7/2013, NQ 29-HN8 - BCHTƯ khóa XI về đổi mới căn bản,toàn diện giáo dục và đào tạo (GD-ĐT) được ban hành - Chiều 02/01/2014 khi Bộ (GD-ĐT) công bố dự thảo điều chỉnh phương án thi và công nhận tốt nghiệp THPT trong những năm trước mắt - thi 4 môn (2 bắt buộc,2 tự chọn ) – (thăm dò dư luận tán thành gần 87% ! )- tội nghiệp bọn học sinh trẻ con chúng nó nhảy cỡn lên reo mừng phấn khởi như được thoát ách !

Nhìn lại chương trình hiện hành,ai cũng ngán,học sinh THPT phải cõng trên lưng 13 môn học,4 hoạt động giáo dục… Ví dụ chương trình lớp 12 ban cơ bản,số tiết : Văn (3t);Toán (3.5);Lý (2t);Hóa (2t);Sinh (1t5);Sử (1t5);Địa (1t5);AV (3t);GDCD (1t);Công nghệ(1t);Thể dục(2t);Tin học(1t5);Hoạt độngGD tập thể (2t);Ngoài giờ lên lớp (4t/tháng);Hướng nghiệp (4t/tháng);QPAN (35t/năm);môn tự chọn(4t).

Với thời lượng,số môn như trên viêc chuyển tải kiến thức đến học sinh,nếu thực hiện nghiêm túc sẽ không tránh khỏi nhồi nhét quá tải,dẫn đến hiện tượng dạy và học đối phó(cắt xén,đập dập chương trình) - nội dung sgk ôm đồm mang tính hàn lâm,cái gì cũng muốn đưa vào dạy,cái gì cũng học,cũng biết nhưng không biết đến nơi đến chốn thành ra chẳng biết gì cả.Đối với kiến thức khoa học,thà không biết còn hơn biết nửa vời,táp nham rất tai hại – bởi nó là đầu dây mối nhợ dẫn đến sự yếu kém, thói cẩu thả,nhà nghiêng,cầu sập,bệnh nhân tử vong…sau này.

“Mục đích của giáo dục là dạy cách nghĩ chứ không phải dạy suy nghĩ cái gì”(Jame Beatle)- Và “học cho rộng,hỏi cho sâu,nghĩ cho cẩn thận,phân biện cho sáng rõ,làm cho hết sức” – (Bác học chi,thâm vấn chi ,thận tư chi,minh biện chi,đốc hành chi – Sách Trung Dung)

Einstein (1879-1955) khi được hỏi tốc độ của âm thanh bao nhiêu? - đã trả lời:”Tôi không biết,nhớ làm gì cho bận óc những chi tiết mà tôi có thể tra cứu truy tìm ngay lập tức.Giáo dục không phải là thâu lượm hàng đống những sự kiện kỳ dị mà là luyện óc cho có thể suy nghĩ được những điều không dạy trong sách”.Ngày nay với mạng toàn cầu,một cái click chuột chúng ta có thể thu thập hàng ngàn vạn kiến thức - tất nhiên điều quan trọng là phải biết sàng lọc và phải có trình độ xử lí, vận dụng phục vụ cuộc sống.

Chúng ta hi vọng tới đây dự kiến với 9 định hướng đổi mới,Bộ GD-ĐT sẽ thực hiện thí điểm chương trình và SGK phổ thông mới từ năm 2016 – 2019 - giảm môn học để giảm gánh nặng.Thứ trưởng Bộ GDĐT Nguyễn Vinh Hiển cho biết : “Trong dự kiến đổi mới, dạy tích hợp sẽ khiến số môn học giảm đi,nội dung được xem xét chu đáo,không chồng chéo.Thiết kế chương trình theo hướng phân hóa sẽ phát huy năng lực riêng từng học sinh.Những điều này sẽ khắc phục tình trạng quá tải như hiện nay”

Bậc THPT, tiếp tục thực hiện tích hợp. Lớp 11 và 12 là giai đoạn thực hiện phân hóa mạnh và hướng nghiệp cao. Học sinh học ít môn, trong đó một số môn bắt buộc và một số môn tự chọn. Dự kiến có 3 môn bắt buộc (Tiếng Việt, Toán và Ngoại ngữ). Đồng thời, học sinh được chọn 3 môn/chủ đề trong danh mục các môn/chủ đề tự chọn như Vật lý, Hóa, Sinh, Lịch sử, Địa lý, Công nghệ, Khoa học về máy tính, Kinh doanh, Ngoại ngữ 2, Nghệ thuật, Hướng nghiệp…

Chương trình mới tiếp cận theo hướng hình thành và phát triển năng lực cho người học, không chạy theo khối lượng tri thức mà chú ý khả năng vận dụng tổng hợp các kiến thức, kỹ năng, thái độ, tình cảm, động cơ… vào giải quyết các tình huống trong cuộc sống hàng ngày.

Tiếp cận theo hướng năng lực đòi hỏi học sinh làm/ vận dụng được gì hơn là học sinh biết những gì. Tránh được tình trạng biết rất nhiều nhưng làm/ vận dụng không được bao nhiêu; biết những điều rất cao siêu, nhưng không làm được những việc rất thiết thực đơn giản trong cuộc sống thường nhật.

Theo Ban soạn thảo Đề án, một trong những hạn chế của các lần thay đổi vừa qua là cách làm theo kiểu cuốn chiếu nên thời gian thí điểm chương trình và SGK quá dài. Do đó, định hướng đổi mới lần này chủ trương thực hiện cách biên soạn đồng thời và thí điểm đồng thời 3 cấp nhằm rút ngắn thời gian thí điểm khoảng 3 – 4 năm (từ 2016 – 2019).

Cấp học Chương trình hiện hành Chương trình sau 2015 (dự kiến)
Tiểu học 11 môn học + 3 hoạt động 3 - 6 môn học + 4 hoạt động
THCS,THPT 13 môn học + 4 hoạt động 8 môn học + 4 hoạt động

Giữa đất trời thanh tân quang tạnh,đầu năm khai bút với niềm tin GIÁO DỤC – chìa khóa mở cửa vào mùa xuân đất nước ,chúng ta nuôi hi vọng !

(Saigon,10/02/2013)
. Cập nhật theo nguyên bản của tác giả chuyển từ SàiGòn ngày 15.02.2014.