Việt Văn Mới Newvietart
Việt Văn Mới






GIỌNG NỮ CAO MẦU SẮC  BEVERLY  SILLS                     

    (1929-2007)  




Nghệ sĩ Beverly Sills tên thật là Belle Miriam Silverman sinh ngày 25 tháng 5 năm 1929 tại Brooklyn, New York, Mỹ trong một gia đình trung lưu.  Morris Silverman - cha của Sills là người Rumani gốc Do Thái, mẹ là người phụ nữ Nga và anh chị em Sills chính là thế hệ người Mỹ đầu tiên. Cả cha và mẹ Sills đều nói được 6 thứ tiếng. Hàng xóm, láng giềng đều đến từ nhiều quốc gia châu Âu khác nhau, với đủ các nền văn hoá đa dạng phong phú. Chính tính cộng đồng đem lại cho Sill một mảnh đấy màu mỡ để phát triển nhân cách, gia đình đối với bà là một phần quan trọng trong cộng đồng đa dạng đó. Beverly Sills kể

 “Khi tôi lớn lên cộng đồng có nghĩa là bạn biết hàng xóm của bạn là ai. Chỉ đơn giản như thế. Điều đó có nghĩa là bạn có bạn để chơi cùng sau mỗi buổi học. Ngày đó, tính cộng đồng chính là con người, trái ngược với thời nay khi cộng đồng chính là các thiết bị.”

Năm 3 tuổi, cô bé đã gây ấn tượng với các giám khảo bằng ca khúc “The wedding of Jack and Jill”.   Và  4 tuổi, Belle đã được hát trong chương trình ca nhạc thiếu nhi của đài phát thanh New York.  Ở độ tuổi trưởng thành, trước nhan sắc rực rỡ cũng như khả năng ca hát, nhảy múa hoàn hảo, Sills được J.J. Schubert – nhà sản xuất nhạc kịch Broadways nổi tiếng chú ý. Ông muốn lăng xê cô ca sĩ trẻ thành một biểu tượng của nhạc kịch Broadways. Sills bắt đầu có chuyến lưu diễn khi mới 15 tuổi với tư cách là ca sĩ biểu diễn những vở nhạc kịch nhẹ của Gilbert và Sillivan.  Cha của Sills đến xem buổi diễn vở operetta The Merry widow. Khi buổi diễn kết thúc. “Tôi đã không biết là ông đến. Ông đứng đó, chậm rãi nhìn tôi, nhìn lên rồi lại nhìn xuống. Và tôi nhận ra rằng bộ váy diễn rất ngắn và khi đó, tôi 16 tuổi, tóc đỏ, trang điểm với bộ lông mi giả dài”. Ông nói với tôi: “Trông con thật kinh khủng” Sau đó ông dừng lại và nói – “Con hát như một thiên thần. Hãy về nhà. Bố sẽ chi trả tất cả các chi phí.”

Cha Sills đột ngột qua đời năm 1949. Hoàn cảnh khó khăn, Sills và mẹ chuyển sang sống ở một căn hộ rất nhỏ chỉ với một chiếc giường đơn. Sau 7 lần thử giọng thất bại tại New York city Opera, may mắn cũng mìm cười với Sills, cuối cùng cô cũng được nhận vào nhà hát nổi tiếng ngày. 29 tháng 10 năm 1955. Năm 1958, với sự ra mắt đầy ấn tượng trong Ballad of Baby Doe, Sills đã thực  sự chinh phục được khán giả cũng như những nhà phê bình khắt khe. Baby Doe đã trở thành vai diễn để đời của Sills đối với khán giả Mỹ.

Sills lập gia đình với Peter Buckley Greenough, một nhà báo nổi tiếng, giàu có hơn cô 12 tuổi. Hai người có với nhau 2 đứa con là Meredith và Peter Jr.. Bất hạnh liên tiếp giáng xuống, Meredith dần mất đi thính lực, còn Peter Jr. thì mắc chứng chậm phát triển. Thời gian này Sills quyết định tạm dừng sự nghiệp để ổn định gia đình và chăm sóc các con.

Đến năm 1962, được sự khuyến khích của chồng và nhạc trưởng Julius Rudel, Sills quyết định trở lại sân khấu. Phải đến 1964, Sills mới lấy lại được danh tiếng của mình với vai “Nữ hoàng đêm tối” trong “Die Zauberflöte” của Mozart. Nữ hoàng đêm tối không phải là một vai lớn nhưng lại là một vai diễn khó, đòi hỏi âm vực rất rộng, cũng như các kĩ thuật hát màu sắc phức tạp. Vai Với những note cao trong vắt, đầy sức mạnh , kỹ thuật coloratura chuẩn mực, Sills đã có một dấu ấn đáng nhớ với Nữ hoàng đêm tối.

Sau Nữ hoàng đêm tối, Sills chính thức bước vào thánh đường Opera với vị thế là một trong những nghệ sĩ  opera  hàng đầu của Mỹ trong thời kỳ này, thay thế vị trí cho một Callas đang dần xuống sức và mệt mỏi. Sills bắt đầu có những chuyến lưu diễn vượt qua bờ bên kia Đại Tây Dương. Những chuyến lưu diễn xa ấy thường chỉ được thực hiện vào mùa hè, khi các con đều được nghỉ học.

Năm 1966, vai diễn  Cleopatra trong vở Giulio Cesare – Händel  đưa tên tuổi Sills trở thành ngôi sao Opera mang tầm vóc quốc tế.

 Ngày 11 tháng 4 năm 1969, trong đêm diễn ra mắt tại nhà hát danh tiếng La Scala với L’Assedio di Corinto của Rossini, Beverly Sills đã gây sửng sốt khán giả Milan với giọng hát có âm sắc tuyệt đẹp cùng kỹ thuật hát hoàn hảo.   Những chuyến lưu diễn thành công taị những nhà hát Opera cổ kính, nổi tiếng của Châu Âu giúp Sills gây được cảm tình với giới phê bình cũng như người hâm mộ trên toàn thế giới, ngôi vị độc tôn trong những vai coloratura soprano trên sân khấu opera mà Joan Sutheland đã nắm giữ gần 10 năm giờ đây đã có người chia sẻ. buổi biểu diễn gây được tiếng vang cuối cùng trên sân khấu opera của Sills chính là Juana La Loca tháng 9 năm 1979, vở opera hiện đại được nhà soạn nhạc Gian-Carlo Menotti viết riêng cho Sills (vai La Loca). Ý thức về tuổi tác cũng như muốn lưu giữ những ấn tượng tốt đẹp nhất về giọng hát trong lòng khán giả, Sills đã sớm rút lui khỏi sân khấu opera bằng một gala farewell concert  được tổ chức vào ngày 27 0 tháng 1 năm 1980 tại NYCO – nhà hát gắn liền với tên tuổi của Sills, với khách mời là nhiều ngôi sao opera nổi tiếng thế giới.

Sau khi nghỉ diễn, Beverly Sills là một trong những nhà phê bình và quản lý có ảnh hưởng lớn nhất trong giới nghệ thuật biểu diễn. Beverly Sills nhận  Huân chương Tự do của Tổng thống Mỹ năm 1980. Bà có viết hồi ký.  Beverly  Sills qua đời tại nhà riêng ở Manhattan, New York ngày 2 tháng 7 năm 2007 vì bệnh ung thư phổi.  


          ƯỚC MƠ THƯỞ NHỎ

 

Mẹ Belle thường hay dẫn con gái đến xem những buổi biểu diễn của Lily Pons (coloratura soprano nổi tiếng người Pháp) - nữ ca sĩ mà bà rất yêu thích. Mỗi khi theo mẹ đến nhà hát, cô bé dễ thương lại năn nỉ mẹ: “Con muốn được ngồi gần sân khấu, con muôn biết cô Lily Pons đã làm gì với cái miệng của cô ấy. Một ngày nào đó con sẽ hát giống như Lily Pons”.

  1936, cô bé Belle “Bubbles” may mắn lọt vào mắt xanh của nhà sư phạm thanh nhạc nổi tiếng  Estelle Liebling. Liebling vốn là học trò ruột của soprano Mathilde Marchesi – người tạo ra “trường phái Marchesi” lừng danh một thời. Liebling hướng dẫn luyện tập cho Sills tất cả những kĩ thuật căn bản, cũng như phức tạp nhất của nghệ thuật opera Ý, đặc biệt là opera bel canto theo phong cách truyền thống ngay từ khi còn bé.Những bài tập luyện thanh nghiêm khắc, kiên trì ngay từ thuở nhỏ, đã khiến Sills có một làn hơi dài không tưởng, đủ khả năng pianissimo (vuốt nhỏ) các note cao trên c3 một cách nhẹ nhàng, tạo nên những đường legato mịn, mượt, kĩ thuật trills (rung láy) các note nhạc dễ dàng như làm xiếc và đỉnh cao nhất là những kĩ thuât chạy note, lướt note với tốc độ đáng kinh ngạc. Nhạc trưởng Thomas Schipper ca ngợi: “Điểm độc đáo nhất trong cách thể hiện của Sills là cô ấy có những note cao đẹp lóng lánh, hay kỹ năng nhả chữ tinh tế, gợi cảm,  ở khả năng diễn xuất, hoá thân vào nhân vật của Sills với những cung bậc cảm xúc phong phú, hết sức cuốn hút.

  Năm 10 tuổi, cô bé tóc đỏ xinh đẹp Belle “Bubbles” (Bubbles - bong bóng – tên thân mật thuở nhỏ của Sills) đã làm cả gia đình sửng sốt bằng quyết định: sẽ trở thành một ngôi sao opera trong tương lai. “Không phải là một ca sĩ opera bình thường, mà là một ngôi sao”.  Ước mơ ấy đồng hành với Belle “Bubbles” và chắp cánh cho cô bé trong cuộc đời.  30 năm sau, lời tuyên bố ngấu hứng, trẻ con ấy thành hiện thực, “Bubbles” xinh xắn tinh nghịch ngày nào đã trở thành nghệ sĩ opera Beverly Sills – một trong những giọng nữ cao màu sắc (coloratura soprano) xuất sắc nhất của thế kỷ,  được mệnh danh là “Queen of America Opera” – một niềm tự hào lớn của nước Mỹ : Beverly Sills - Made in America.

 

Cập nhật theo nguyên bản của tác gỉa chuyển từ SàiGòn ngày 16.11.2013 .

Quay Lên Đầu Trang