NHÀ SOẠN NHẠC ĐAN MẠCH CARL NIELSEN
(1865 - 1931)



LƯƠNG VĂN HỒNG


Quý vị đang nghe tiếng vĩ cầm của J. Heifetz

Những nhạc sĩ sử dụng những yếu tố dân gian vào trong những tác phẩm của mình là nhạc sĩ người Mỹ Louis Moreau Gottaschalk, nhạc sĩ người Đan Mạch Carl Nielsen; nhạc sĩ Phần Lan Jean Sibelius và nhạc sĩ người Tây Ban Nha Manuel de Falla. Carl Nielsen có nhiều cách tân trong sáng tác và đậm màu sắc âm nhạc truyền thống.
Carl Nielsen sinh ngày 9 tháng năm 1865 ở Funen – hòn đảo lớn thứ ba của Đan Mạch- gần Odense trong một gia đình đông con và nghèo. Cha ông là họa sĩ, nhạc sĩ trong làng, và dạy violin cho các con. Năm 1879, ở tuổi mười bốn Carl rời bỏ gia đình và chơi trong ban nhạc quân đội của Odense, sau đó ông chuyển đến Copenhagen học âm nhạc.
Mặc dù những tác phẩm đầu tay của ông lấy cảm hứng từ âm nhạc của Brahms và Grieg, Carl đã sớm tạo dựng phong cách riêng cho mình. Đầu tiên, những tác phẩm của ông là thử nghiệm với âm điệu cách tân, sau đó vượt hẳn ra khỏi những tiêu chí soạn nhạc phổ biến đương thời. Ông viết vở ballet Aladdin cho dàn nhạc lớn và dàn hợp xướng hỗn hợp. Aladdin hàm chứa tất cả những yếu tố tạo sự liên tưởng đến thế giới âm nhạc của miền Trung Đông huyền bí. Trong tổ balett này, phần thú vị nhất là Phiên chợ Ispahan (The Marketplace at Ispahan). Nó làm cho người nghe liên tưởng đến muôn vẻ các hoạt động đang diễn ra tại một phiên chợ đông vui nhộn nhịp.
Nielsen viết opera Saul và David (1902), opera Maskerade (1904-1906) và sáu bản giao hưởng : Giao hưởng số 1 (năm 1891-1894) ; Giao hưởng số 2 "Bốn tính khí" (1902) ; Giao hưởng số 3 "Espansiva" (1911) ; Giao hưởng số 4 (1916) ; Giao hưởng số 5 (1922) ; Giao hưởng số 6, "semplice" (1925). Ông còn viết nhạc cho hợp xướng, trong đó có Hymnus amoris (1897) ; Søvnen (Sleep) (1904) ; Fynsk forår (Mùa xuân trên Funen) (1921). Ngoài ra ông còn phổ nhạc thơ của J. P. Jacobsen, Ludvig Holstein và viết nhạc thính phòng String Quartet in F minor (1890) ; String Quartet Fa trưởng (1919) ; Violin sonata số 1 (1895) ; Violin sonata số 2 (1919).
Carl Nielsen kết hôn với họa sĩ, nhà điêu khắc Anne Marie Carl-Nielsen và họ có một con gái, Anne Marie Frederikke Telmanyi.Năm 1925, sinh nhật lần thứ 60 của Carl Nielsen được tổ chức như sinh nhật của người anh hùng dân tộc Đan Mạch. Carl Nielsenqua đời ngày 3 tháng Mười năm 1931 ở Copenhagen do bị nhồi máu tim. Để tưởng nhớ ông, Nhạc viện ở Odense được đặt tên là Nhạc viện Carl Nielsen.

OVERTURE HELIOS OP 17

Từ năm 1901, Carl Nielsen nhận được một khoản trợ cấp nhà nước hàng năm 800 Kronen, và từ tháng 1 năm 1903, ông đã ký hợp đồng với nhà xuất bản Wilhelm Hansen . Vì vậy, ông thôi việc trong Hoàng gia Copenhagen để dành thời gian cho sáng tác. Năm 1903 ông đi du lịch Hy Lạp, Carl Nielsen ở trong một căn phòng của nhạc viện Athens , ông lấy cảm hứng từ ánh sáng lúc bình minh tới hoàng hôn trên Biển Aegean, phía Đông Bắc biển Địa Trung Hải. Nielsen viết tặng Julius Röntgen bản Overture này với phương châm: tĩnh lặng và bóng tối - sau đó mặt trời mọc trong tiếng ca vang lừng, nắng vàng chói chang, mặt trời lặn ". Ngày 23 Tháng 4 năm 1903, ông hoàn thành Overture Helios op 17. Overture này được dàn nhạc hoàng gia công diễn lần đầu ngày 8 Tháng 10 năm 1903 ở cung điện Odd Fellow Copenhagen dưới sự chỉ huy của nhạc trưởng Johan Svendsen . Overture này được công diễn nhiều lần ở Göteborg,Stockholm, Helsinki und Berlin. Ngày nay, Overture Helios op 17 là bản nhạc được chơi để mở đầu năm mới của Đài phát thanh Đan Mạch.


© Tác giả giữ bản quyền .
. Cập nhật trên Newvietart.com ngày 29.06.2013 theo bản gởi của tác giả từ Sài Gòn.
. Đăng tải lại vui lòng ghi rõ nguồn Newvietart.com