RICHARD WAGNER
(1813-1883)

Nhà soạn nhạc kiêm nhạc trưởng, đạo diễn kịch và nhà lý luận âm nhạc người Đức Richard Wagner sinh ngày 22 tháng 5 năm 1813 ở khu buôn bán “ Zum roten und weißen Löwen tại thành phố hội chợ Leipzig. Richard là con thứ chín trong gia đình, bố là Carl Friedrich Wagner (1770–1813) và mẹ tên thời con gái là Johanna Rosine Pätz (1778–1848). Khi Richard Wagner mới 6 tháng tuổi thì cha ông qua đời Ngày 28. tháng 8 năm 1814 , mẹ ông lấy nhà thơ, kiêm diễn viên Ludwig Geyer (1778–1821). Khi bố dượng mất năm 1821 ở Dresden, cậu bé Richard được bà con phía bố dượng nuôi đến năm 1827. 1822-1827, Richard học Trường Kreuzschule ở thành phố văn hóa Dresden. 1828-1830, Richard học Trường Nikolaischule , rồi Trường Thomasschule ở thành phố Leipzig. Richard sống trong cảnh mồ côi cha nên ngỗ ngược, khó bảo, bị bạn cùng học gọi là “der Kosak” (dân Cô-dắc). Trong thời gian 1828-1830, Richard coi người người bác Adolph Wagner như một thần tượng. Ông là nhà ngôn ngữ có quan hệ thư từ với đại văn hào Goethe và là dịch giả, dịch các kịch của Sophokle. Richard đọc sách trong thư viện của người bác các tác phẩm của Shakespeare và các nhà văn lãng mạn, trong số đó có E. T. A. Hoffmann. Richard viết vở kich 5 hồi Leubald theo phong cách Shakespeares khi đang còn là học sinh.

Richard Wagner học nhạc ở Đại học Leipzig. Cuộc đời Richard Wagner đầy sôi động với những thăng trầm. Ông là người tiên phong dùng kỹ thuật chất nửa cung (chromatism), cấu trúc đối âm (contrapuntal). Điều đó đã tạo ảnh hưởng sâu rộng đến sự phát triển của nền âm nhạc châu Âu.

Richard Wagner là một trong những nghệ sĩ tiêu biểu của âm nhạc lãng mạn thế kỷ XIX ở châu Âu. Vấn đề đánh giá tài năng của Wagner tới nay vẫn đang được bàn cãi sôi nổi: hoặc ca ngợi hết lời hoặc là phủ nhận tất cả những gì ông sáng tác.

Richard Wagner là nhạc sĩ sáng lập ra trường phái mới trong lịch sử opera với từ Gesamtkunstwerk (nghĩa là “toàn bộ tác phẩm nghệ thuật”) với sự nhất quán giữa kịch bản, nhạc, diễn suất trên sân khấu để làm tăng giá trị của nội dung kịch

Ngược – Xuôi

Rossini chơi đàn piano với bản tổng phổ vở Tannhãuser của Richard Wagner. Ông nghe không chút hứng thú. Một học sinh của ông nói:

- Thưa thầy, bản tổng phổ để ngược ạ.

Rossini đáp:

- Khi trước tôi để xuôi, nhưng nghe cũng không lọt tai.

Một nhạc sĩ tài ba

Khác với nhạc sĩ Rossini và nhà phê bình Hansblick - những người không thíoch âm nhạc của Wagner. Roland hết lời ca ngợi Wagner. Ông nói:

- Đó là một nhạc sĩ tài ba, có năng khiếu tuyệt vời về thi ca với sức sáng tạo mãnh liệt. Tâm hồn của ông tràn đầy nhiệt tình của vũ trụ.

Huyền bí

Đề tài những vở nhạc kịch của Wagner không liên quan tới thời sự.  Chúng nảy sinh từ kho tàng văn học dân gian Đức, ví dụ từ câu chuyện cổ tích về người thủy thủ như trong vở ” Người Hà Lan phiêu bạt” (Der fliegende Hollander) năm 1852,  hay từ những truyền thuyết Đức như các vở nhạc kịch cùng tên “Tannhãuser”năm 1845,  “Lohengrin”năm 1850,  “Chiếc vòng Nibelungen”năm 1874, “Walkũre”năm 1869,  “Hoàng hôn của các thần linh”năm 1876, .v.v…

Âm nhạc của Wagner huyền bí như chính các câu chuyện cổ tích và truyền thuyết. Cuộc đời của Wagner  cũng gắn kết một cách huyền bí với con số 13 (con số mà người châu Âu cho là hay mang lại rủi ro, bất hạnh).  Richard Wagner sinh năm 1813, bản thân họ và tên Richard Wagner cũng gồm 13 chữ cái ghép lại.  Wagner hoàn thành vở  nhạc kịch đầu tiên – Tannhãuser - vào ngày 13.4.1845 và qua đời vào ngày 13.2.1883.







© Tác giả giữ bản quyền .
. Cập nhật trên Newvietart.com ngày 02.09.2011 theo bản gởi của tác giả từ Sài Gòn.
. Đăng tải lại vui lòng ghi rõ nguồn Newvietart.com