Việt Văn Mới Newvietart
Việt Văn Mới






CHẾT... VÌ NHỤC!









Đ ây không phải lần đầu tôi ra Hà Nội. Nói chính xác, đây là lần thứ ba tôi ra Thủ đô, ra vì động cơ tiền, kiếm tiền cứu nhà, cứu vãn hoàn cảnh bi đát, khốn khó của nhà tôi. 
Thày tôi, một ông giáo hom hem, hưu non vì căn bệnh nghề nghiệp - ho lao. Mẹ tôi cũng đau yếu luôn. Lại thêm chị gái và đứa con nhỏ, vừa quay về, chồng chị mất vì một vụ tai nạn giao thông. Tôi không muốn nói, không muốn nghĩ về hoàn cảnh khốn quẫn của nhà mình.
Cảm giác đến Thủ đô lần này chẳng như mấy lần trước, như ngày bé, hay hồi học phổ thông, đi tham quan, du lịch theo chương trình của trường. Nó cũng chẳng như thằng bạn, tên Việt, người cùng làng, mấy năm ra Hà Nội làm ăn, về nghỉ Tết, khoe trong bữa rượu. Cứ như nó, ở Thủ đô, xúc bạc dễ như bỡn. Cái mặt nó hôm ấy đỏ nhẫy lên vì rượu, thịt, huyên thuyên mỗi tháng nó kiếm ngon ơ dăm triệu bạc. Vừa nói, nó vừa dúi điếu ba số mới hút được mấy hơi vào gạt tàn. Nhìn cử chỉ ấy, mà tiếc và ai chẳng hay, ấy là thói chơi sang của bậc lắm tiền. Đấy, cứ nhìn mái tóc nhuộm vàng hoe, rồi cả quần áo của nó nữa, lũ trai làng, nào mấy đứa sánh bằng. Tôi như chết đuối vớ được cọc, xoắn lấy và nó hào phóng gật gật, sẽ kéo tôi đi xúc bạc.
Sau Tết, tàu xe chen chúc, xếp người như chở lợn. Thôi thì chen đẩy, đứng ngồi chồng đống lên nhau, nhà xe thoải mái chặt, chém. Ngoài thân hình to cao và khuôn mặt đẹp, thì tôi mang theo, chỉ có hai trăm mẹ cho và của cả tôi nữa, tổng cộng bảy trăm ngàn, gói gém cẩn thận - vốn liếng chuyến đi làm ăn đầu đời của một thằng trai. Sau chặng xe khách từ quê ra, thêm chuyến xe buýt và cuốc bộ, chân tay tôi rời rạc, vẫn chưa đến nơi. Hà Nội ồn ào, tàu xe xuôi ngược, người ta phi xe như lao vào nhau, phi lấy được, ngang ganh đua nhau vào chỗ chết. Ô tô, xe máy thi nhau bóp còi, hối hả nhả khói. Chắc họ nghĩ, đi đường, toàn kẻ điếc với người mù. Sợ nhất là lúc sang đường, tim tôi thót lại, nhắm mắt, lao bừa sang, để lại sau lưng lời rủa xả:
- Tiên sư thằng nhà quê! Muốn chết à. Văn Điển nhà chúng ông chật chỗ rồi.
Kệ xác họ, mồm liền tai, tôi đã học nhanh được cách ứng xử của dân Kẻ Chợ. Chúng tôi rẽ vào một ngõ nhỏ hun hút sâu, đường nhớp nháp nước và rác. Người cảm thấy bết bát, chỉ ước được lăn kềnh ra làm một giấc, tôi vẫn phải lếch thếch bám theo thằng Việt. Rồi cũng nghe tiếng nó:
- Đến rồi!
Thở phào nhẹ nhõm. Thôi rồi, đã đến! Sau bức tường cao là mấy dãy nhà cấp bốn thấp tè, lợp phi bờ rô xi măng, ngăn ra từng ô, như trại lính. Một bể nước tướng và giáp đó là căn nhà đái, ỉa. Dãy nhà trọ, phòng cửa mở, phòng cửa đóng. Thằng bạn đẩy cửa một phòng, tôi theo nó vào. Trong phòng có độ dăm người, ngả ngốn kẻ nằm, người bó gối ngồi. Chẳng thấy ai đáp lời hai đứa lấy một câu. Thằng bạn thông báo như chốn không người:
- Thằng này cùng quê. Đi làm. Nó sẽ trọ ở đây!
Nói xong, thằng đồng hương làng vứt bịch ba lô lên phản và chỉ cho tôi chỗ nằm giáp bên. Dãy phản gỗ kê liền kề, chạy suốt tù tì gian nhà dài chừng mươi mét, chỗ có chiếu, chỗ không, những chiếc chiếu tua rua rách, mồ hôi lên nước đen xỉn.
- Mỗi ngày 10 ngàn. Trả tháng thì bớt hai ngàn. Tối, mụ chủ thu tiền. Thiếu một đồng, nó chửi cho ủng mả! 
Sao lúc này nó chả vênh vang như khi khoe ở bữa rượu quê, kiếm tiền Hà Nội dễ như bỡn. Nó nằm ườn ra và một tý đã o o ngáy. Tôi lơ ngơ ngó qua cửa sổ. Ở mảnh đất choen hoẻn này, gia chủ vẫn hào phóng dành khoảnh đất trồng cây khế. Nhìn cây khế, tôi lại nhớ nhà, nhớ cây khế vườn nhà. Nó trĩu trịt những quả là quả, vàng ươm. Khác với cây khế nhà tôi, cây khế kia toàn lá là lá, không thấy bóng dáng quả khế nào, kể cả quả non. Chắc đám người trọ, ra quả nào, vặt trụi quả đó. Nhìn cây khế khẳng khiu kia, tôi lại nhớ tới cha mình, một ông giáo già được xóm làng kính trọng. Dân làng một điều ông giáo, hai điều ông giáo. 
Thày tôi hưu non được mươi năm rồi. Nghề giáo học để lại trong ông căn bệnh phổi. Chữa chạy bao năm không khỏi, cứ húng hắng ho, cứ đờm rãi nhổ. Từ khi đau ốm nặng, không mấy khi thày tôi rời chái nhà chật hẹp, ẩm thấp. Phần nghèo túng của nhà tôi cũng do phải thuốc men, viện phí chạy chữa cho ông. Ông, một người kiệm lời, mực thước. Những điều ông hay rủ rỉ, răn dạy con cái: “Sống phải có trước có sau. Sống phải nhân đức. Sống phải ngẩng cao đầu, không có gì để hổ thẹn….”. Tại sao lúc này, trong căn nhà trọ tềnh toàng, tôi lại nhớ tới lời khuyên dạy của ông – Sống để không có gì phải hổ thẹn. Dù hai lần con trai thi trượt đại học, tôi biết, ông vẫn hy vọng, con trai thi tiếp. Rồi ông im lặng, không biết trả lời thế nào, khi tôi bảo: Nếu thi đậu, con sẽ sống bằng gì? Học phí lấy ở đâu? 
Dáng ông ngồi trước hôm tôi đi, yên lặng, đờ đẫn ngó ra sân. Bao hy vọng của ông về đứa con trai xốc vác, nay đành lơ ngơ ra Hà Nội kiếm sống. Sẽ khốn khổ lắm đấy, ông biết, dù có nghe thằng Việt nói, kiếm tiền dễ như bỡn. Thày tôi im lặng, bất lực nhìn thằng con ra đi làm cửu vạn. 
Quê tôi xưa là vùng chiêm trũng, sống ngâm da, chết ngâm xương. Nhà tôi giờ thành nông gia không ruộng. Giữa quê lúa xanh rờn, mà nhà không thước ruộng. Cha tôi dân giáo học, loại không được chia, giao; chỉ có mẹ, chị và tôi được chia. Tổng cộng ba sào. Bỗng dưng cái doanh nghiệp nước ngoài ào ào về liên doanh cắm đất, ào ào về đầu tư xây dựng. Khoảnh ruộng nhà tôi nằm trọn trong khu công nghiệp liên doanh ấy. Nghe nói, doanh nghiệp bồi thường mỗi sào 36 triệu, không hiểu sao, về đến tay dân, chỉ còn vỏn vọn 12 triệu đồng. Sau vụ bồi thường và giải phóng mặt bằng, mấy dân làng quê tôi bị bắt, bị tòa xử và phải đi tù, tội chống đối người thi hành công vụ, rồi cả gây rối mất trật tự trị an và tý nữa không được bồi thường. Dịp ấy, tôi định cầm dao, lao đến nhà lão chủ tịch xã, đâm cho hắn một nhát. Mẹ tôi quỳ xuống, khóc mếu, van xin thằng con là tôi: 
- Mẹ xin con! Mẹ lạy con!
Tôi khóc lặng, nuốt nước mắt vào lòng.
- Mẹ… !
Số tiền bồi thường vừa đủ cho chuyến cha tôi nhập viện và trả một vài khoản nợ. Bệnh ông nặng lên vì cảnh nhà nhận bồi thường, mà con trai cứ lăm lăm đòi đi đâm người, suýt thì mắc vào vòng tù tội.


**


Hà Nội ồn ào quá, náo nhiệt quá! Mới tờ mờ đất, ngõ phố đã inh ỏi tiếng còi và xe, cộng thêm anh đài phường oang oang tuyên truyền: nào chính sách kinh tế - xã hội, nào an ninh trật tự, rồi chống diễn biến hòa bình, đặt vòng tránh thai, hiến máu nhân đạo, …. Dân trọ làu bàu về cái loa phường, nó làm họ tỉnh giấc. Mắt nhắm mắt mở, tôi loạng quạng theo thằng Việt ra bể nước. Không xô chậu, không bàn chải, hai đứa vục tay vợt nước xúc miệng, rửa mặt. Bên cạnh, khu nhà đái, tiếng kêu ồ ồ và khai nồng.
- Đồ đạc có gì quý, mang theo. Nhất là tiền ấy. Mà có đếch gì quý báu!
Giọng thằng bạn như đay đả. Ô hay, sao nó lại cà khịa với tôi. Chính nó chẳng hênh hoang, Hà Nội kiếm tiền dễ như bỡn. Nơi xúc tiền thằng bạn dắt tôi ra là chợ người Giảng Võ. Mưa xuân lất phất. Chợ người vắng teo. Đầu năm, ai đã mướn gọi. Chợ chỉ có dăm mạng, toàn dạng người như ngợm, èo uột, xanh mướt, quê một cục, mắt hong hóng giương lên đợi khách. Thằng bạn dấm dẳng giải thích - khi tôi hỏi nó, đứng ở đây làm những gì: 
- Làm tất. Bốc vác, dọn nhà, chùi rửa, ….Mẹ kiếp, đít cũng rửa!
Tức là làm tuốt. Rét và đói. Bữa sáng làm ổ bánh mì ở đầu ngõ, đứng hóng khách gần ba tiếng, chẳng ma nào gọi. Còn dạ dày bắt đầu lên tiếng.
- Thôi! Kiểu này chẳng có chó nào đâu. Đi ăn, rồi về khểnh.
Tiếng thằng đồng hương làng. Buổi xúc tiền đầu tiên của tôi là hai thằng kéo nhau vào quán, làm hết chai cuốc lủi, cùng hai bát tiết canh đỏ lọng, đĩa lòng và hai đĩa bún lá đầy tú hụ. Tổng cộng hết năm chục, chia đôi, mỗi thằng một nửa, dù là đồng hương làng, đồng hương xóm, đã sống ở Hà Nội, phải sòng phẳng. Đấy là lời thằng Việt giảng giải vậy. Công nhận lòng lợn, tiết canh Hà Nội ngon thật. Lòng thì trắng hồng, ròn sừn sựt như sụn; tiết đỏ au, rắn đanh, xắn, nhấc lên được. Chỉ phải bà bán hàng chửi khách như chửi chó và khinh khích cười, khi ai đó khen đểu cặp đào tiên của mụ. Đúng là cặp đào tiên của con mụ này thây lẩy, đùn ra đầy một ngực.
Người Thủ đô đến lạ, đàn bà, con gái, từ già, chí trẻ, rất thích khoe ngực hở, bụng hở và cả đùi nữa, trắng tơn tởn như lợn cạo. Tôi mới đầu nhìn cũng ngượng, chỉ dám liếc trộm, sau, lâu thành quen, đâm ra bạo, đứng đợi hóng khách, cứ trừng trừng nhìn, ngắm.


**


Trở lại những ngày đầu săn việc của tôi. 
Ngày săn việc thứ hai.
Thứ ba…
Y như buổi đầu, chẳng ma nào gọi. Người ta bảo, đầu năm dân Hà Nội đi lễ chùa Hương cầu lộc, cầu phúc, đi hội bà Chúa Kho vay tiền, … nên chẳng ai phá nhà, đập cửa. Chúng tôi đâm ra thất nghiệp. Bảy trăm ngàn mang theo, cứ mỗi ngày vơi bớt đi hai, ba chục. Tôi lo lắng, sốt ruột. Đúng là cũng có một vài bận khách gọi, kiếm được việc, đến thông và lau chùi nhà vệ sinh tắc. Chắc tết nhất ăn nhậu nhiều qúa, đâm tắc cống; rồi vụ bê gường tủ từ tầng bốn, tầng năm xuống - vụ ly hôn, vợ chồng nhà nọ chia tài sản. Vụ ly hôn ấy, tổng cộng tôi vớ được trăm rưởi. Bà chủ còn khuyến mại tấm bánh chưng. Lâu ngày để tủ lạnh, nó cứng nhắc. Giờ vợ chồng bỏ nhau, chả ai còn bụng dạ ăn uống nữa.
Thằng bạn tôi, đôi bữa thấy biến đi đâu đó. Nó đi đâu thế nhỉ? Tôi thoáng nghĩ, mà không dám hỏi. Trong một bữa ngồi quán cơm, thằng bạn thầm thì, việc kiếm tiền của nó, rồi nó bảo địa chỉ, cả phố, cả số phòng cho tôi. Phố ấy thì tôi biết, vì một lần đến đấy cửu vạn. Nghe nó mách, tôi đờ mặt, đỏ lên vì ngượng. Ở quê, tôi biết chuyện ấy, nhưng là của lợn. Người ta nuôi con lợn đực, to cỡ một, hai tạ. Giống lợn Tây trắng nhởn, bìu dái to lủng lẳng đến mấy cân, nó cứ thỗn thện bước. Nón trên đầu, tay nọ cầm roi tre vung vẩy, tay kia nắm sợi dây thừng tròng cổ, con lợn bị rong khắp xóm, ông lái lợn rều rễu rao: 
- Lợn nhảy đi! Nhảy lợn đi! 
Nhà nào có lợn động hớn, muốn nhảy, thì gọi: 
- Nhảy lợn ơi… Nhảy với!
Giá mỗi bận nhảy, năm chục. Xua con lợn đực vào chuồng, vừa nhìn thấy ả lợn cái, nó phăm phắm nhảy liền. Còn ả lợn cái thì ị ra, … chịu đực, mắt lim dim, y như mắt đàn bà lim dim ấy. Trẻ con, người lớn xúm vào xem. Đại ý lợn nhảy là vậy. Ngoài lợn nhảy tươi, còn thứ tạo lợn con nhân tạo. Quê tôi, nẻo đường nào chẳng thấy treo biển rao: “Tinh tươi lợn ngoại đây!” Thấy bảo, con lợn đực ngoại được nuôi ăn sướng lắm, toàn giá đỗ non với trứng gà quê tươi. Lợn mà sướng thế, bồi bổ hơn cả người. Không phải thằng bạn bảo tôi đi nhảy lợn, cũng không phải đi nhảy người. Nó bảo việc khác cơ.
Trời vẫn mưa xuân lất phất. Mưa như vậy chợ người ai thuê mướn. Giữa tháng hai rồi, tôi vẫn cơ bản nằm khan ở nhà trọ. Số tiền mang theo, chẳng còn đáng bao nhiêu. Càng nằm, càng lo… Lo đến thắt ruột. Rỗi việc, lại mang tiền ra tính đếm. Đầu óc cứ tính toán, lẩm nhẩm cả ra mồm. Càng tính đếm, mỗi ngày số tiền càng vơi hụt. Nghe tôi lẩm nhẩm tính đếm nhiều quá, thằng Việt phát bẳn, gắt:
- Tính c… gì, mà lắm thế! 
Nói rồi nó bỏ đi. Chả rõ đi đâu. Còn lại một mình, tôi lại nghĩ đến chuyện thằng Việt mách cách kiếm tiền. Hay thằng này đang đi kiếm tiền kiểu ấy. Ngày thứ nhất, thứ hai,…. thứ năm, thứ sáu, sau hôm thằng Việt thì thầm mách việc cho tôi, mưa xuân vẫn rơi, vẫn lất phất, vẫn lâm thâm. Nằm khan, ngó mưa, tôi chợt nhớ câu thơ của ông nhà thơ Nguyễn Bính:

Bữa ấy mưa xuân phơi phới bay,
      Hoa xoan lớp lớp rụng vơi đầy.
      Hội chèo làng Đặng đi ngang ngõ,
      Mẹ bảo: “Thôn Đoài hát tối nay”.


Thấy bảo ông nhà thơ này chết vì đói, chết vì rét, ngã dúi xuống ao mà chết. Thương thay cho ông ta, thơ nó ám vào đấy. Xót cho phận người, lại nghĩ đến số kiếp mình, nào có khá hơn gì thân phận ông nhà thơ ấy đâu!
Ban ngày nhà trọ vắng tanh, chỉ tối tối kẻ trọ mới quần tụ về đấy. Về là ngủ, hoặc cấm cảu, cắn chí nhau vì những chuyện không đâu, như mất tiền, mất quần áo, hay bai bải khất mụ chủ đến thu tiền trọ. Còn mụ chủ cứ the thé chửi đám nhà quê ở trọ. Mụ bảo, dựng nhà không phải để làm từ thiện. Nhà mụ phúc đức quá nhiều rồi, chả rỗi hơi đi làm từ thiện nữa. 
Tòa nhà của mụ chủ giầu tiền, mà trông như cái chòi canh trộm cao lêu đêu. Kiến trúc tây chẳng ra tây, ta chả ra ta, lòe loẹt xanh đỏ đồng bóng. Mỗi thứ tiện là từ trên tầng, mụ đứng nhòm được hết thảy đám khách trọ làm gì: ỉa đái, hay bài bạc, hoặc đánh chửi nhau. Nhà con mụ này mới phất. Mấy năm trước, vùng này còn là làng. Mụ ta cũng chổng mông lên bón phân bắc cho giống húng Láng nổi tiếng khắp vùng. Đùng một cái, làng thành phố. Bán vườn, bán đất, nhà mụ đâm ra giàu tú hụ. 
Giàu xổi thành ra kệch cỡm, ăn nói chỏng lỏn, sặc mùi tiền. Thằng lớn nhà mụ đi du học Tây bằng tiền nhà, không rõ hình dong nó thế nào, chứ cậu út, dáng rất con nhà. Tóc hai lai vuốt keo dựng ngược, áo đồ hiệu, cưỡi con pê ét trắng muốt. Thấy bảo thằng này đang học đại học dân lập gì đấy. Đêm đêm, cữ một hai giờ, còn rú máy, bim còi inh ỏi, gào mở cổng. Nó đi sàn nhảy, xài thuốc lắc về. Chỉ thương cho ông chồng già, nhà quê chưa gột kịp, trông như thằng ở, suốt ngày lom dom quét sân, với lau nhà, còn đa phần thời gian là ngồi bó gối trước hiên, hút thuốc lào vặt và bà vợ rỗi việc, ra lườm vào nguýt.


**


Công việc mà thằng bạn mách, thỉnh thoảng lại lởn vởn trong đầu óc tôi. Cuối cùng, một sáng đợi mãi không có khách, tôi quyết định… đi. Nơi tôi đến, dù là tiết xuân mưa lất phất, người người vẫn đến đây tấp nập. Nào người đi đẻ, những bà bầu ngỗn nghện bụng, nào người nhà hộ tống. Rồi đám nạo thai, vì vỡ kế hoạch. Già có, trẻ có. Đám gái mới mười bốn, mười lăm, cũng vỡ kế hoạch, mang bụng đến đây nạo vét. Đứa thì nhí nhảnh, váy áo tũn tỡn cùng người yêu dìu bước; đứa thì ỉu xìu, thân nữ một mình, mắt đỏ hoe, mò mẫm tới đây kế hoạch. 
Tôi đến đây không phải vì nạo hút thai. Đàn ông, ai chửa đẻ được. Nơi đây đông vui, hóa ra lại may. Nếu không, tôi chỉ còn nước chui đầu xuống đất, giấu mặt vì ngượng. Tôi cũng không phải hỏi han ai, tự mò mẫm được địa chỉ cần tìm kia. Căn phòng cửa nửa đóng, nửa mở, treo lơ lửng tấm vải hoa. Bước vào phòng, thoáng thấy dăm, ba người đang ngồi chờ: một ông chừng bốn mươi, ăn mặc nhếch nhác, dáng vẻ dân xe ôm; một vị trẻ hơn, khoảng độ hăm mốt, hăm hai, mặt trắng nhởn, cộng thêm cặp kính dày cộp, ba, bốn đi ốp, rõ là dân có chữ, chắc một cậu chàng sinh viên; một người nữa… Tôi ngượng, không dám nhìn ngó tiếp, mắt cụp xuống. Âm thầm tôi chọn ghế trống, ngồi vào đấy. Tôi cố nghĩ, cố lẩm nhẩm để đủ can đảm ngồi đợi: "Một trăm ngàn, một trăm ngàn đồng." Được một lúc có người đàn ông bước ra. Ông ta mặc áo blu trắng - nghề y. Ông ta nói gì đó, nghe như là phiếu phiếu ấy. Mấy người kia đồng loạt đưa ra. Đến lúc giơ tay về phía tôi, thấy tôi ấp úng, ông ta hiểu ra ngay:
- Lần đầu hả. Thế thì kiểm tra. Đợi tý nữa,... khám!
Thu phiếu của mấy kẻ kia xong, ông áo blu trắng quay vào phòng. Chỉ thoáng nghĩ tới khám, kiểm tra thôi, tôi đã rùng mình. Người ta sẽ lột trần, lột truồng tôi ra. Hình ảnh con lợn đực, bìu dái thỗn thện, nhảy lên con lợn cái và người người nhua nhúa đứng xem, tôi tá hỏa. Ngó trước, nhìn sau, không thấy ai để ý đến mình, tôi đứng lên, chuồn thẳng. Thôi, tôi không dám khám đâu, không dám khám để được bán tinh – cái mà người ta gọi theo danh từ y học, dùng để thụ tinh nhân tạo - một trăm ngàn một bận.
Tưởng việc rồi quên, mà nó cứ ám ảnh. Hai, ba tuần sau, khi đứng đón khách, nghe mấy kẻ ở chợ người Giảng Võ kháo nhau, chuyện đi bán máu của họ, tôi rùng mình, nghĩ lại vụ bán tinh hụt của mình. Nghe họ nói, bán máu một bận 250 ml, được trăm rưỡi. Anh bạn vốn đứng gần tôi ở chợ, thằng này cũng to con, hướng dẫn tận tình phương cách, địa chỉ bán máu cho tôi: Viện C, Viện Huyết học, Viện…. Cậu ta bảo, lấy phiếu loại màu xanh ấy - loại phiếu được trả tiền, có cả sữa và đường bồi dưỡng nữa. Cậu ta hướng dẫn thêm: Mua hộp thuốc sắt, mà bồi bổ, chỉ có bốn ngàn. Rồi mỗi tháng, bán mấy lần. Sau khi kiểm tra máu xong, tếch ra ngoài làm bát phở, cố uống lấy vài ba cốc nước đá, tốt nhất là nước muối nhạt, đỡ mệt, mà dôi máu lắm. Kiến thức dồi dào vậy, mà chính cậu chàng có bận vừa bán máu xong, ra đến cửa, lăn kềnh ra ngất. Đi bán máu, chắc chắn không ngượng như đi bán tinh, nhưng nghe chuyện cậu ta ngất, tôi phát khiếp. Thôi, dù chết đói, tôi cũng không dám đi bán máu.


**


Cuối tháng hai, đầu tháng ba, dạo này, mưa xuân đã ngớt, tôi túc tắc có việc, kiếm đủ sống và dư dư chút đỉnh, gom góp gửi về nhà. Một hôm đang đứng hóng khách, một bà sồn sồn, người phốp pháp, phi xe máy đến:
- Thông bể phốt không?
Quái lạ, sao bể phốt nhà bà này hay tắc thế. Hôm qua, hôm kia mới đến gọi người, hôm nay lại thông nữa. Anh chàng hướng dẫn tôi cách bán máu, lanh chanh trèo phắt lên xe. Xe ù chạy. Chợ người mấy gã nhìn, nha nhả cười, nói vọng theo:
- Nhớ thông sâu vào nhé! Sướng! 
Họ nói gì thế nhỉ? Mà họ hình như cũng từng thông bể phốt của nhà bà này rồi. Tôi chả hiểu, thông bể phốt mà lại sướng. Chiều đó quãng ba giờ, tôi đang gà gật ngồi đợi khách. Buổi sáng được khách gọi - chuyển gạch, xi lên tầng tư. Làm từ 8 giờ đến 12, mỗi đứa được một lít. Khuân vác xong, anh em rủ nhau vào quán lòng, mỗi đứa uống vài chén, chiều đâm buồn ngủ. Đang lơ mơ, chợt có tiếng xe máy tạt vào, choàng mở mắt. Tưởng là khách, hóa ra thằng bạn học phổ thông. Nó ngoắc miệng cười, hất hàm bảo, nhờ tôi, nên nó được con đề hơn triệu. Chả là mấy hôm trước, vô tình thằng bạn thấy tôi đứng ở chợ. 
Thằng này số may, ngay năm đầu thi, đỗ luôn. Hiện nó đang học năm thứ ba, trường Nhân văn. Hồi trung học, tuy khác làng, nhưng tôi và nó chơi khá thân với nhau. Thằng bạn rủ tôi ra quán nước. Trong lúc hàn huyên, nó lại nhớ và nhắc, hôm ấy là sinh nhật của tôi. Tôi, thân phận thằng cửu vạn, sinh nhật sinh nhẽo làm gì cho rách việc. Kể cả đến việc nhớ, tôi còn chẳng thiết nữa. Tối về, thằng bạn làm con đề. Đảo ngược, quay xuôi ngày sinh của tôi, nó trúng luôn. Nhớ cái lộc ấy, nó quay lại, rủ bạn đi uống.
Ngồi sau xe, tôi nghe nó huyên thuyên đủ chuyện, tâm trạng phấn khởi của thằng trúng đề. Xe tạt vào quán bia hơi ồn ào ở một phố lớn, mỗi đứa làm dăm vại, ăn đến mấy đĩa rau muống xào thịt trâu và vó bò luộc. Mặt thằng bạn đỏ tía như gà chọi. Thanh toán xong, trèo lên xe, tưởng nó trả về khu trọ, thằng bạn lại đèo sềnh sệch tôi đến quán mát sa. Giọng thằng bạn oang oang, làm chầu mát sa cho giãn gân cốt và cười hềnh hệch, loạng choạng nó bước. Nể bạn quá, tôi không tiện từ chối và cũng tặc lưỡi, thôi thì vào cho biết. Ra Thủ đô kiếm tiền, nhiều dịp nghe, nhòm bảng hiệu mát sa gie, nhưng đây là lần đầu thằng tôi bước chân vào chốn ấy. Cái giống lao động, lại lao động phổ thông chân tay, quần quật vận động suốt ngày, gân cốt cần gì phải mát sa mát gần cho co giãn.
Thằng bạn mua hai vé, mỗi vé lít rưỡi, khật khưỡng nó lôi tôi lên gác. Trước đó nó còn kịp dúi vào tay tôi một lít. Nó bảo, tiền bao cho công đoạn hai. Tôi chả hiểu công đoạn hai là thứ gì. Bạn đưa, thôi thì cứ cầm. Qua cầu thang nhỏ xíu, dốc ngược, tầng hai là căn phòng rộng chừng 50 mét, chia thành từng ô, ngăn cách nhau bằng tấm ri đô lửng. Phòng sực nức mùi nước hoa rẻ tiền và xà phòng tẩy giặt khăn lau người. Thấp thoáng sau ri đô là thân hình những gã đàn ông - trẻ có, già có - nhồng nhỗng. Vừa bước chân vào, đã thấy mấy cô mắt xanh mỏ đỏ ngó ra, rinh rích cười. Hình như thằng bạn là khứa quen ở đây. Một em gái sấn tới, đánh mắt, nhìn nó cười phớ lớ. Thằng bạn quàng luôn cổ, hôn chụt má và vỗ đánh đét một cái vào mông cô nàng. Ả ré lên cười. Cả hai như đồng loạt đổ kềnh ra sau tấm ri đô. Tôi cũng được một cô em, phải gọi là chị mới đúng, dù chị chàng cố bôi trát phấn son, vẫn không giấu bớt được tuổi tác, kéo tuột vào giường. Tôi chả dám nhìn mặt chị ta, chỉ đăm đăm ngó tấm ri đô. 
- Ơ kìa, anh giai, à em giai… cởi ra chứ!
Tiếng nhà chị mát sa gie. Không đợi tôi, chị ta nhanh tay cởi phắt hàng cúc áo và kéo xoẹt chiếc phéc măng tuya quần, tiện thể hất bàn tay, mà theo phản xạ của thằng trai, tôi giơ ra giằng giữ…. Chị ta khúc khích….
- Cha cha… thằng em trông khá quá!
Tôi còn độc chiếc quần đùi. Ngượng thay cho chiếc quần của tôi, vừa cũ, vừa sỉn thâm màu sắt giặt nước giếng khoan. Xoay người, tôi úp mặt xuống gối. Bàn tay nhà chị mát sa cứ thành thục vuốt vuốt, xoa xoa, nắn bóp cổ, nắn bóp vai, nắn bóp mông và đùi vế của tôi. Thằng trai tôi ngượng chín người, mặt vùi thêm sâu vào gối. Chị hàng mát sa đang vuốt mông, bất thình lình kéo tuột cái quần đùi của tôi ra. Quá bất ngờ, thằng tôi chỉ kịp giơ tay giữ hụt. Xoẹt - chiếc quần đùi cũ mủn, rách toang và nhà chị mát sa cười sằng sặc: 
- Em giai. Hôm nay chị phá trinh cho nhá!
Tiếng cười, nói nhao nhao của mấy cô nàng mát sa các giường gần đó.
- Giai tân à. Phá, thế thì phá!
Tiếng cười, nói đồng loạt rú rít. Có ả còn nhón chân, ngó sang xem. Tôi chỉ còn biết cắm mặt vào cái gối. Không lẽ tôi, một thằng trai, nhồng nhỗng trốn chạy ư? Đây là lần đầu tiên tôi gần gũi phụ nữ thế. Duy nhất một lần, tôi từng cầm tay cô bạn cùng lớp trong vở múa tập thể của đêm hội diễn văn nghệ nhà trường hồi học phổ thông trung học. 
Ngày ở quê, tôi đã nhiều lần tò mò nhìn ngó gia súc, gia cầm nhảy giống. Con gà trống hồn nhiên kêu cùng cục, mỏ giữ hờ hòn sỏi. Nó lừa con mái, lượn quanh vài vòng, rồi bất thần… nhảy phắt lên lưng con mái. Động tác ấy của gà, người ta gọi là đạp - đạp mái. Gà trống chưa đạp, gọi là gà trống tơ, như dạng loại tôi - trai tân ấy. Tôi cũng nhiều lần nhìn thấy chó… đi tơ. Con đực, con cái giữa ban ngày ban mặt, hồn nhiên ăng ẳng giằng kéo nhau. Có lẽ trong các loài vật, thì chó là giống yêu nhau khốn khổ nhất, đau đớn vật vã ăng ẳng giằng kéo nhau giữa đường, giữa chợ. Lắm khi hai con chó đang yêu, đám trẻ ríu rít quây vào xem. Có bận, một thằng chạy về nhà, bốc ra nắm tro, tung vào đấy.
Không ngờ rằng, hai mươi mốt tuổi, tôi thằng trai bị cưỡng hiếp thành đàn ông - thành đàn ông bởi nhà chị mát sa, kiêm nghiệp ca ve. Tôi đã không còn cái trong trắng của thằng trai quê nữa.
Ngay chiều ấy, vào lúc nhọ mặt người, thằng Việt lầm lũi vác cái mặt sưng húp về nhà trọ. Môi nó đỏ tấy, trán u lên một cục tướng bằng quả ổi. Hỏi tại sao, đã không thèm trả lời, nó còn văng tục, rồi lên giường cuộn tròn, trùm kín chăn. Đám bạn trọ thì thầm, thằng Việt cửu vạn cho một nhà. Trong khi gia chủ không để ý, nó khoắng được cái ví. Sau họ khám, tìm tươi ra vật chứng, lũ con nhà chủ xúm lại, táng cho thằng Việt một trận lên bờ xuống ruộng. Tối ấy, tôi thì vì trận say rượu và mới bị cưỡng hiếp thành đàn ông, thành ra lử lả, nằm xuống là ngủ như chết, ngủ đến tám, chín giờ sáng hôm sau mới dậy. Nhìn sang giường thằng đồng hương, không thấy nó đâu, không thấy cả đồ đạc của nó nữa. Thằng này đi đâu thế nhỉ? Hay về quê, hay chuyển nhà? Sao nó không bảo tôi lấy một câu. Tôi đâm bơ vơ, không biết ở, hay đi.
Ăn sáng ở quán đầu ngõ xong, móc ví trả tiền, tôi giật mình, ví rỗng không. Trời ơi, thằng đồng hương trời đánh kia, nó khoắng sạch tiền trong ví của tôi!


**


Câu chuyện thuở ban đầu đi làm ăn của tôi xảy ra đã dăm, bảy năm rồi. Giờ tôi không trọ ở ngõ nghèo, tồi tàn ấy nữa. Tôi đã có nhà riêng, tuy không rộng rãi, nhưng có chốn đi về. Sau bao tháng ngày vật lộn kiếm sống ở Thủ đô, tôi - thằng trai quê thành kẻ dày dạn kinh nghiệm, vô khối công việc để xúc tiền... Xúc không phải năm triệu, mà mười, mười lăm triệu tháng, hay cao hơn nữa. Công việc lại nhàn nhã, sáng sáng nhâm nhi tách cà phê quán, thả hồn theo làn khói thuốc, nhấn, gọi nghe điện thoại các phi vụ làm ăn và tối tối, dập dìu tiếp khách ở nhà hàng sang trọng, hay một vũ trường nào đó. Đôi khi tôi còn bay cùng khách vào Nha Trang, Vũng Tàu,… phơi mình trên bãi biển lộng gió, sóng vỗ, nắng vàng và lấp lánh cát trắng. 
Nay về quê, tôi là cậu trai đẹp mã, thành đạt, sành điệu trong bộ đồ may hàng hiệu, dây chuyền lủng lẳng, tóc nhuộm hai lai vuốt keo và mới đây thôi, sang trọng trong con xe hơi đời mới, hai chấm, trắng muôn muốt. Giờ trong mắt dân làng, tôi là trai Hà thành rồi. Họ ngưỡng vọng, thèm khát nhìn theo, thì thầm ghen tị và cả chửi rủa sau lưng nữa.
Con trai thành đạt, thành danh, thày tôi chả ra mừng vui, chỉ đôi lần thủng thẳng: Đói cho sạch, rách cho thơm. Lừa đảo, trộm cắp, làm ăn thất đức, chả lâu bền đâu. Nào tôi có trộm cắp, buôn gian bán lậu gì đâu. Im lặng, thằng trai tôi không đối lại ông bố già giáo học, thủ cựu, chỉ quẩn quanh trong ngôi làng nghèo khó.
Sau buổi thằng Việt nẫng sạch tiền của tôi và bỏ đi, tôi không gặp lại nó nữa. Về làng, loáng thoáng nghe đồn: Thằng ấy vào Nam; nay nó hình như nghiện; rồi cả trộm cắp, tù tội. Tưởng chả bao giờ gặp lại thằng ấy nữa, đúng vào lúc tôi đang cùng khách từ một nhà hàng bước ra, thì thằng cô hồn kia sừng sững chặn đường. Hềnh hệch nó cười:
- Ô kề! Chào đồng hương! Làm ăn khá quá nhỉ! Nhớ thằng bạn này không? Ân nhân đây!
Một thằng người nghiện, tong teo, ngoắc mồm ra ngáp vì đói thuốc. Tôi rơi vào tình thế khó xử với khách hàng, chỉ còn nước rút ví, móc tờ trăm ngàn, ném thẳng vào mặt thằng cô hồn, kèm theo lời cảnh cáo vào tai nó:
- Cạch mặt tao ra nhé! Ân nhân gì hạng mày. Quân ăn cắp!
Thằng Việt chả thèm đối lời tôi. Cúi xuống, nó nhặt nhanh tờ tiền. Thằng nghiện hềnh hệch cười, bỗng dưng xoáy được tiền đi hút hít. Rồi chuyện tôi cũng quên, bởi hơi sức đâu mà nhớ thằng người làng nghiện. Giờ, dân nghiện ngập đầy.
Tôi có chuyến làm ăn ở phố biển Nha Trang. Khách hàng là một bà trung tuổi, chừng ngoài bốn chục. Lúc đi vội, tôi quên mang theo sạc pin, điện thoại thành vô dụng. Nghĩ, càng đỡ mệt, khỏi nheo nhéo quấy rầy. Sau cả tuần tắm biển, rong chơi, ăn nghỉ, tiếp đáp khách ở phố biển, bay ra Hà Nội, tôi ngủ như chưa bao giờ được ngủ. Chín giờ sáng hôm sau, vẫn đang giấc nồng, thì điện thoại khua dậy. Nhìn số gọi đến, tôi giật mình, điện thoại từ quê. Vội vàng bấm máy, tiếng chị gái thổn thức:
- Cậu đấy à! Sao cả tuần gọi, không thấy cậu đâu. Thày... thày mất rồi…!
Thày tôi mất rồi sao? Tôi rụng rời chân tay.


***


Trong bãi tha ma, người khuất đã mồ yên mả đẹp. Thắp nén nhang cho bậc sinh thành, lòng tôi thắt lại. Giá mà, giá như… 
Chị gái sau lưng thút thít, nói đứt quãng:
- Tại cậu,… Tại cậu mà thày mất đấy! Hu hu hu!
Trời ơi, sao lại là tôi? Sao tôi lại là thủ phạm?
Thằng cô hồn nghiện ngập kia về rêu rao khắp làng, công việc kiếm tiền của tôi.
Giờ, gái làng tôi ra phố làm gái, ca ve đầy. Nhưng trai bao, đĩ đực, thì mới có tôi là một./.



VIỆT VĂN MỚI NEWVIETART NHỊP CẦU NỐI KẾT VĂN HỌC NGHỆ THUẬT VIỆT NAM TRONG VÀ NGOÀI NƯỚC TỪ NĂM 2004