Việt Văn Mới Newvietart
Việt Văn Mới
Chùa Trầm




ĐI THĂM CÁC DI TÍCH PHÍA TÂY HÀ NỘI




B ây giờ đã là cuối tháng Giêng năm Ất Mùi (2015) việc nhà thanh thản, anh chị em trong Hội VNDG Hà Nội thu xếp cùng nhau tổ chức cuộc du hành thăm các di tích phía Tây thành phố.

Cũng như các khách hành hương có thiện tâm , chúng tôi đi về La Khê, viếng Bia Bà. Bia Bà trước kia ở cánh đồng Hoàng Hậu, còn gọi là cánh đồng Vang thuộc làng La Khê Hồi đó khi phát hiện ra Bia Bà, nhiều cán bộ của Viện Hán Nôm đã đến làm thác bản, phiên âm và dịch nghĩa (nhưng công bố ra sao thì chưa có dịp!!!) cho nên nô nức nam thanh nữ tú xuân thu nhị kỳ thường đến viếng Bia Bà. Ai cũng đồn là Bà thiêng lắm, nhưng quyền uy, đức hạnh ra sao thì chưa ai nói ra đầy đủ. Vùng La Khê vẫn là nơi đất thiêng với các đình, chùa nổi tiếng

Ngày nay làng La Khê đã thành Phường La Khê quận Hà Đông thuộc thành phố Hà Nôi, Cụm di tích Đình La Khê – Đền Đức Thánh Bà đã tu bổ khang trang . Tại bên phải đình là điện thờ Thánh Bà, hai bên là nơi thờ các vị công chúa. Một người dân địa phương cho biết : Cách đây hơn 20 năm, chúng tôi phát hiện ra Bia Bà trên cánh đồng Vang. Người khắp nơi đến lễ đông lắm, lãnh đạo xã mới quyết “chuyển Bia vao Đình” nhưng khi khiêng vào đến bên phải Đình thì đứt giây, thế là các vị cho rằng Ngài đã ứng ở đây, nên quyết định xây Điện thờ Ngài ở bên Đình. Mỗi năm tu bổ thêm một chút thành một ngôi điện khang trang như ngày nay. Ông ta cũng kể cho biết năm trước đã có người lợi dụng Ngài để buôn thần bán thánh, kết quả là cả hai vợ chồng nhà đó đều ốm bại liệt hàng chục năm, tán gia bại sản mà chết, nên dân làng ai cũng trông đó làm gương mà tránh.

Chúng tôi kính cẩn làm lễ tại Di tích, đọc sự tích của Đức Thánh Bà mới biết : “ ...Ngài có tên là Trần thị Hiền, xuất thân từ gia đình quý tộc, đã lọt vào mắt xanh của hoàng tử Mạc Đăng Doanh. Năm 1530 khi Mạc Đăng Doanh lên ngôi kế vị vua cha Mạc Đăng Dung đã phong cho bà là “đệ nhị cung”. Từ đồng quê La Khê trở thành một vị quý tộc, nhưng thảm cảnh Lê Mạc phân tranh khiến bà chán cảnh vương triều, trở về quê cha đất tổ sinh sống, Năm 27 tuổi, Bà đã sớm từ giã cõi đời, trao lại toàn bộ đất đai cho dân nghèo La Khê, để lại nỗi nhớ thương trong lời điếu của Mạc Đăng Doanh “ Ôi Người hiền đức, thục hạnh, đoan trang sao sớm xa nơi triều nội” Ghi nhớ công đức của Bà, dân La Khê hàng năm tổ chức ngày Giỗ Ba vào hai ngày tháng 11 (âm lịch) Ngày đó người đến chiêm ngưỡng công đức của Bà đông chật con đường vào Quần thể Di tích Văn hóa La Khê.

Từ biệt di tích La Khê , chúng tôi tìm đến Khu Di tích Lịch sử và thắng cảnh chùa Trầm. Đây là Cụm Di tích chùa Trầm thuộc thôn Long Châu xã Phụng Châu huyện Chương Mỹ


Vẻ đẹp Tử Trầm sơn


Trong sách Đại Nam Nhất Thống Chí có miêu tả :

Giữa đất bằng nổi vọt lên mấy ngọn núi đá cao chót vót, dưới có động, trên có chùa Vô Vi (xây năm 968) núi và nước quanh nhau, Triều Lê đã dựng hành cung ở nơi đây đào hồ ở bên núi để tiện đi thuyền Vì thế gọi là núi Long Châu. Trên núi còn dấu tích của những ngôi chùa cổ và trong lòng núi có những hang động to rộng. Bên ngoài có dòng suối ngự uốn quanh tạo nên cảnh sơn thủy hữu tình

Có một câu chuyện cổ được các cụ già trong thôn kể lại rằng “ Nhiều đời nay còn lưu truyền câu chyện có một ngôi sao sáng từ trời cao rơi xuống tạo thành ngọn Tử Trầm sơn. Tùy theo hình thế của núi, mà dân quanh vùng còn gọi là Ngũ Nhạc sơn , tuy nhiên cái tên Tử Trầm sơn vẫn được lưu giữ

Chúng tôi đã đến trước hang Trầm. Trước cửa hang có biểu tượng Đài Phát Thanh TNVN dựng lên kỷ niệm những năm đầu Khánh chiến chống Pháp. Đài TNVN đã đặt cơ sở tại đây để chủ tịch Hồ Chí Minh đọc lời chúc Tết đồng bào cả nước và kiều bào ta nhân giao thừa năm Đinh Hợi (1947)

Hang Trầm vừa là nơi thắng cảnh, vừa là một di tích lịch sử quý giá Trong hang bày 48 pho tượng Phật bằng đá, với các dang điệu và vẻ mặt khác nhau. Có người nói xem tượng, xem chuông khánh trong Hang Trầm có cảm giác đi xem bảo tàng nhỏ các di vật có từ đời Lê để lại cho hậu thế.

. Người dân cho biết nơi đây trên vách đá trong động Long Tien có tới 36 bài thơ Nôm, nhưng theo các nhà nghiên cứu cho biết đó là những bài ca trù rất hay, Xin giới thiệu một bài :

Cảnh Long Châu danh lam đệ nhất

Động Long Tiên non nước thật là xinh

Chút tình riêng độc lập chênh vênh

Nguồn đào chẩy uốn quanh dòng nước biếc

Tạo hóa hữu tình kim sự tích

Giang sơn bất lão tích nhi kim

Bầu Lưu Linh vui thú bạn tri âm

Thơ Lý Bạch ca ngâm tình quyến luyến

Thiên bất biếm hề nhân bất bất biếm

Cảnh thiên nhiên muốn chiếm để riêng chơi

Ngại e thay phong cảnh của giời

Nên hãy để cùng người chơi cũng thú

Nay muốn hỏi Linh tông động chủ

Chẳng thần tiên cũng đủ thú Bồng Lai

Từ Lang âu cũng thế này.

Đầu tiên có người nói đó là bài thơ Nôm, nhưng đọc lên mới rõ đó là một bài hát ca trù. Chúng tôi đang đi trên đất thôn Long Châu, mỗi bước đi lại như lắng nghe thêm một câu chuyện lạ :

- Đó là câu chuyện dân gian lưu truyền từ đời Trần kể chuyện một hàng tướng Nhà Nguyên có tài chữa bệnh, được vua Trần tin dùng để chữa bệnh cho riêng nhà vua, về sau trở thành nỗi lo trong triều đình, nhà vua phải đầy hắn về Long Châu.

- Tại đây, thời kháng chiến có đơn vị CA đồn trú, nên không aui dám lai vãng. Vì thế mà còn lại các di sản văn hóa cho đến nay

Có một bài thơ được sáng tác đầu thế kỷ XX lưu truyền trong giói nghiên cứu

Bên này Thiên Trúc nọ Bồng Lai

Đem cảnh thanh u đặt giữa giời

Bầy đặt cũng nhờ ơn đại trí

Độ trì còn đợi Đức Như Lai

Mượn nền đá tảng đề dăm vận

Sẵn quả chuông kêu đấm mấy hồi

Cảnh vị mến người, người lại lại

Đã vô vi khéo cũng lôi thôi


Vị đắng khi thăm chùa Trăm Gian


Sau khi thăm Tử Trầm sơn, chúng tôi tìm đến chùa Trăm Gian hy vọng cũng tìm được ở đây một di tích cổ tích trong văn hóa Việt Nam . Nhưng rất tiếc là ngôi chùa này đang bị “tân tạo” không còn nét nào biểu hiện rõ ràng đó là ngôi chùa cổ, ngoài mấy chục ngôi bảo tháp an táng các vị tiền bối. Một công trình DTLS cỡ quốc gia thế mà bị phá hủy như thế này ư ? Bực bội nên có anh em trong Đoàn thốt lên :

- Đây là bọn phá hoại chứ không phải là bọn kiến thiết công trình

Đường lên chùa vẫn đầy đặc các ngôi hàng vô tư bán những đồ thờ, đồ chơi cho trẻ nhỏ nhưng ai mua và mua để dâng ai khi nhà chùa chỉ thích nhận đồng tiền công đức “giọt dầu” xây chùa hơn là nhưng hoa quả để héo. Vẫn cái giọng bực bội , người anh em trong Đoàn hỏi các bà bán hàng :

- Người ta phá chùa như thế mà sao làng ta không ngăn cản ?

Tôi thật không ngờ khi nghe câu trả lời của một bà nông dân :

- Ông trách chúng tôi làm gì, chúng tôi có quyền lực gì đâu mà ngăn cản. Thế mấy trăm cây xanh ở Hà Nội đang bị chặt hạ, sao các ông không to mồm ngăn cản mà lại lên đây trách cứ chúng tôi.

Thật là một vị đắng pha đúng liều lượng nên chúng tôi im lặng dời khu chùa cổ đang tân tạo lại, Không biết đến bao giờ nhìn lại cảnh xưa ?



. Cập nhật theo nguyên bản của tác giả chuyển từ HàNội ngày 27.7.2015.

trích đăng lại bài vở đăng tải trong việt văn mới - newvietart.com xin vui lòng ghi rõ nguồn

VIỆT VĂN MỚI NEWVIETART NHỊP CẦU NỐI KẾT VĂN HỌC NGHỆ THUẬT VIỆT NAM TRONG VÀ NGOÀI NƯỚC TỪ NĂM 2004