Việt Văn Mới Newvietart
Việt Văn Mới





CHỢ NỔI Ở NAM BỘ






Nam Bộ với mạng lưới kênh rạch chằng chịt, con người gắn bó với cuộc sống sông nước miệt vườn. Chợ nổi là nơi hang trăm ghe lớn nhỏ của người bán và người mua đều dùng ghe làm phương tiện vận tải và di chuyển. Ở chợ nổi “treo gì bán nấy”: treo những thứ cần bán lên một cái sào gọi là “cây bẹo” để người mua có thể nhìn thấy từ xa. Đồng bằng sông Cửu Long có 3 chợ nổi lớn: chợ nổi Cái Răng Cần Thơ, chợ nổi Phụng Hiệp Hậu Giang và chợ nổi Cái Bè Tiền Giang.

  Huyện Cái Bè của tỉnh Tiền Giang nằm phía tây tỉnh Tiền Giang,  vừa nằm cạnh bên bờ sông Tiền vừa có quốc lộ 1A chạy qua chia huyện Cái Bè ra làm hai nửa, một nửa là diện tích trồng lúa, một nửa là diện tích trồng cây ăn trái chuyên canh với nhiều loại trái cây đặc sản có thương hiệu như: xoài cát Hòa Lộc, bưởi long Cổ Cò. Chợ nổi Cái Bè  thuộc thị trấn Cái Bè, huyện Cái Bè, tỉnh Tiền Giang. Chợ diễn ra ngay đoạn dọc theo cù lao Tân Phong ở đoạn sông Tiền Giang giáp gianh giữa ba tỉnh Tiền Giang, Vĩnh Long và Bến Tre dài cả cây số. Chợ nổi là nơi mua bán trái cây lớn nổi tiếng Nam bộ,  nhất là trái cây chuyên canh của Tiền Giang như: vú sữa Lò Rèn, bưởi da xanh, khốm Tân Lập, cam,bưởi, quýt Cái Bè. Vào đời  vua Tự Đức, tất cả hàng hoá đều được chở trên các bè xuôi ngược trên sông. Cái Bè thuở ấy đã là nơi buôn bán sầm uất. Chợ nổi Cái Bè  ngày nay là nơi các thương hồ  với ghe bầu lớn có khi đậu hàng tuần lễ mới bán hết cho khách mua mang về khắp nơi bán lẻ.  Chợ này có lệ khách mua ăn chơi, thay vì bán theo kg, ở đây người bán đưa cho khách mua lưng mẹt hoa quả “ăn chơi cho biết”.

  Việc đào kinh xáng  Cái Côn, Xẻo Môn, Bún Tàu, Lái Hiếu.. hình thành bảy ngã sông gặp nhau tại Phụng Hiệp nên lúc 12 giờ trưa nước chảy từ 7 kinh xáng chảy tụ nơi đây và chảy vòng tròn. Chợ nổi Phụng Hiệp   trở thành đầu mối giao thông thuỷ lớn, đồng thời  hình  thành một trung tâm giao thương nông sản miền Tây. Chợ Ngã Bảy  còn gọi là chợ nổi Phụng Hiệp của tỉnh Hậu Giang (nay thuộc thị xã Tân Hiệp - Hậu Giang),   hình thành từ năm 1915. Ở  đầu "doi" Tân Thới Hoà, doi Chành, doi Cát hình thành làng nghề đóng ghe truyền thống.  Đặc biệt ở chợ Phụng Hiệp quanh năm có bán rắn, rùa, chim, sóc, kỳ đà… và rượu rắn hảo hạng.  Ngã Bảy đang được quy hoạch, ưu đãi khuyến khích đầu tư để trở thành đô thị loại 3 đến năm 2015, là một trung tâm thương mại - du lịch thứ hai của tỉnh Hậu Giang sau thành phố Vị Thanh. Về  Chợ nổi Phụng Hiệp có bài vọng cổ:

 Dòng sông thì rộng mênh mông
Áo em lại thắt lưng ong làm gì ?
Anh từ Xà No đến
Em từ Ba Láng sang
Sợi tình yêu ai dệt
Trên mặt nước mênh mang
Bảy sông dồn nước, cuồn cuộn nước
Phù sa lớp lớp, quyện phù sa.

Chợ nổi Cái Răng  trên sông Cái Răng, cách trung tâm thành phố Cần Thơ khoảng 6 km. Du khách có thể đi thuyền từ bến Ninh Kiều chỉ mất 30 phút.. Chợ họp từ 3 giờ sáng đến 9 giờ sáng. Hàng trăm ghe lớn bé đậu trên sông.

Chợ nổi Cái Răng  của quận Cái Răng  thành phố Cần Thơ chuyên buôn bán các loại trái cây, đặc sản của vùng đồng bằng sông Cửu Long. Thuở xưa đường bộ chưa phát triển, chợ nổi là nơi người dân vùng sông nước bằng các phương tiện như xuồng, ghe, tắc ráng đến địa điểm này .... để mua bán, trao đổi hàng hóa. Mỗi mặt hàng đã được phân loại cho đồng đều về chất lượng, kích cỡ. Nếu như dân địa phương và các vùng lân cận thường sử dụng các ghe, xuồng trung bình chở các mặt hàng nông sản đến đây tiêu thụ thì những ghe bầu lớn là của các thương hồ thu mua trái cây tỏa đi khắp nơi. Gia đình thương hồ với nhiều thế hệ chung sống trên ghe bầu lớn có nuôi gà, chó.  Người mua kẻ bán có thể ăn uống mang đậm chất Tây Đô như: hủ tiếu, cà phê bán trên các ghe nhỏ. Chợ Cái Răng thường họp khá sớm, thường từ lúc mờ sáng và đến khoảng 8, 9 giờ thì vãn:

 Chợ đã nổi từ nửa đêm về sáng
Ta vẫn chìm từ giữa bữa hoàng hôn
Em treo bẹo Cái Răng Ba Láng
Ta thương hồ Vàm Xáng Cần Thơ 


  Thơ Huỳnh Kim  



. Cập nhật theo nguyên bản của tác giả chuyển từ SàiGòn ngày 12.10.2013.