MỘT LÒNG THỜ MẸ KÍNH CHA













Chúng tôi cùng T.S Mai Hồng về làng Mai, xã Ninh Hải, huyện Tĩnh Gia, Tỉnh Thanh Hóa, thăm viếng ngôi mộ cổ Sư Bà Ngọc Nữ Đại vương Mai Thị Triều . Bà là tiểu thư con quan, đoan trang, tài sắc, thông minh, hiền thảo, Chúa Trịnh Tráng say đắm vời vào cung. Bà từ chối, ở lại sống với dân làng, cứu người nghèo khổ, dạy dân trồng cấy, nữ công, giúp nước, giữ làng, trinh tiết, dịu dàng, nhu hòa… được dân suy tôn Sư Bà. Khi Sư Bà mất, dân tấu vua sắc phong Phúc Thần Thượng đẳng, Mẫu hương phu nhân, Huyên Từ Ngọc Nữ (năm Cảnh Trị thứ tư- 1666). Vua hạ chỉ cho dân xây đền miếu thờ Sư Bà trên núi Ngọc Nữ, thảo mộc tươi tốt quanh năm, hướng ra biển. Làng đã lập năm đền miếu thờ Sư Bà, noi gương sáng. Từ đó về sau, hai triều Lê- Nguyễn tiếp tục phong cho Sư Bà mười hai đạo sắc. Trải mấy trăm năm, ngôi mộ Sư Bà vẫn nghi ngút khói hương, nhưng đền miếu thờ Sư Bà từ thời Lê, những năm 1975 bị phá, nay chỉ còn nền cũ. Năm 1995, Tỉnh Thanh Hóa cấp bằng công nhận di tích lịch sử văn hóa khu vực lăng mộ, đền miếu, bia ký Sư Bà Mai Thị Triều.

Đại tá Mai Đắc Nghị, người con của dòng họ trực hệ Sư Bà, hết lòng thờ mẹ kính cha, yêu dân làng, tôn trọng dấu tích lịch sử văn hóa. Ông về làng Mai, thờ cúng cha mẹ, tổ tiên và phát tâm xây dựng lại đền miếu thờ Sư Bà Ngọc Nữ Đại vương Mai Thị Triều . Tâm nguyện của người cựu chiến binh với cha mẹ, tổ tiên, dân làng, quê hương di sản văn hóa dân tộc, và nhân cách lớn của Sư Bà Mai Thị Triều, đã lay động hồn tôi… Nhịp điệu thơ dâng bỗng bật ra. Xin kính dâng Sư Bà Ngọc Nữ Đại Vương Mai Thị Triều và những người con Việt “Một lòng thờ mẹ kính cha”.

Thơ dâng

Sư Bà Ngọc Nữ Đại vương Mai Thị Triều


Cả cuộc đời xông pha trận mạc
Tóc rụng bên thềm xao xác, xốn xang
Nhớ mẹ, thương cha con trở về làng
Mái nhà xưa xiêu nghiêng bờ cát vắng
Xanh bóng phi lao gió nắng rì rào
Sóng bão ru con vào lòng mẹ, tình cha
Lạy hồn thiêng, con dựng lại nhà ta
Trồng lại trầu cau, na, chuối, bưởi, hồng,
Trong vườn thơm, bóng mẹ già tra hạt
Khói hương vương ngơ ngác tuần rằm
Lời khấn nguyện cầu xin sám hối
Con đi mải miết tung hoành
Mẹ cha héo rụng về chín suối
Cách biệt Âm- Dương, sóng cuộn cuối nguồn
Biển- Trời ru muôn hồn mây trắng…

* * *

Tạ mẹ cha, tổ tiên, thần Phật, Đất- Trời
Tạ ruộng đồng, sông núi, biển làng Mai
Con phát tâm xây lại miếu đền
Thờ Sư Bà Ngọc Nữ Đại vương
Tiểu thư con quan họ Mai
Tài sắc đoan trang, nhân hậu, hài hòa
Thương dân đói, xúc gạo nhà phát chẩn
Cùng cha cắt lộc điền chia kẻ khó
Giảm nhẹ phần tô tức cứu dân đen
Dâng lương thực nuôi quân đánh giặc
Tìm thuốc hay cứu lính bị thương…
Chúa Trịnh Tráng đắm tình, say sắc
Vời vào cung, sớm tối bên mình
Bà khẩn khoản xin giữ trọn lòng trinh
Ở lại làng Mai, vui sống với dân lành!
Chúa nể mỹ nhân đức hạnh, chẳng dám nài
Khen nàng như ái phi vua Thuấn
Con gái vua Nghiêu thời thượng cổ bên Tầu
Dâng trầu cau tinh luyện vàng mười
Ban xiêm y, hài, võng lụa đào
Thương nhớ khối tình trinh trắng cao sang…
Bà dạy dân cấy cày, trồng trọt
Dạy thiếu nữ thêu thùa, tình nghĩa, nết na
Được dân tôn Sư Bà* minh triết
Bà qua đời, dân thương tiếc nhớ ơn
Tấu vua phong Phúc thần Thượng đẳng
Hiệu thanh cao Mẫu Hương Phu nhân**
Huyên Từ Ngọc Nữ
*** tên núi làng Mai
Vua hạ chỉ xây lăng mộ Sư Bà
Khoanh vùng lập đền miếu linh thiêng
Trên núi Ngọc Nữ nhìn xa biển biếc
Trời xanh ru bay bổng Mẹ làng Mai
Triều Lê- Nguyễn phong mười hai đạo sắc
Mẫu Hương Phu nhân trinh thục, thương đời
Sư Bà Ngọc Nữ đức hạnh Đại vương

* * *

Con lên núi, xuống sông, ra đường, về ngõ
Bóng Mẹ linh, tan cơn khát trưa hè
Ngôi mộ Mẹ xum xuê chim hát
Khói hương thơm ngan ngát sớm chiều
Tắt lửa tối đèn, cầu xin Mẹ chở che,
Ngao ngán thay! Đau lạnh đêm trường
Đền thờ Mẹ núi xanh Ngọc Nữ
Tan tành vào bể khổ trầm luân
Con nghe ngàn tiếng trần gian gọi
Xây lại miếu đền thờ Mẹ làng Mai
“Nam quốc muôn thu kỳ vọng cậy nhờ
Vận nước vững tựa âu vàng bền chắc”
“Thần bảo vệ nền hưng thịnh quốc gia”
“Giúp nước, dân linh thiêng hiển hách”
****
Xin tấu lạy mười phương Trời- Phật
Tụ linh hương thâu nạp tình người
Cùng dựng lại miếu đền thờ Mẹ
Để muôn đời thỏa nguyện ước mong
Một lòng thờ mẹ kính cha
Cho tròn chữ hiếu mới là đạo con.

Hồ Gươm mùa Hoa phượng- 2009

__________________________________

Chú Thích:

Bài thơ dâng Sư Bà Ngọc Nữ Đại vương Mai Thị Triều sử dụng tài liệu Sự tích Sư Bà Ngọc Nữ Đại vương Mai Thị Triều do Tiến sĩ Mai Hồng- Giám đốc Trung tâm nghiên cứu và ứng dụng phả học Việt Nam, biên soạn ngày 16-10-2008.
Thơ dâng có thể hát trong đền miếu thờ Sư Bà Ngọc Nữ Đại vương Mai Thị Triều bằng các thể loại nghệ thuật dân gian: hát chầu văn, hát nói, hát xẩm, hát chèo, hát ru, hầu bóng, ngâm thơ… với các nhạc cụ dân tộc.
* Sư Bà (Người thầy uyên bác, đức độ là phụ nữ)
* * Mẫu Hương Phu nhân (Phu nhân Mẹ làng)
***Huyên Từ Ngọc Nữ (Mẹ Ngọc Nữ hiền từ)
**** Trích sắc phong hai triều Lê- Nguyễn, được Đại tá Mai Đắc Nghị bảo tồn trong gia tộc.
© tác giả giữ bản quyền.
. đăng tải theo nguyên bản của tác giả gởi từ Hà Nội ngày 01.06.2009.
Xin vui lòng ghi rõ nguồn Newvietart.com khi trích đăng lại