Việt Văn Mới Newvietart
Việt Văn Mới




THĂM MỘT TỦ SÁCH VỆ TINH

CỦA PHÒNG ĐỌC THIẾU NHI HẢI HẬU





Gặp bác Đặng Văn Khảm, phụ trách phòng đọc thiếu nhi Hải Hậu, tôi hỏi bác :

          - Đã lâu không có dịp về Hải Hậu, Phòng đọc thiếu nhi có gì mới không bác ?

          Bác Khảm vui vẻ :

          - Thế mà đã mười năm rồi đấy, phòng đọc thiếu nhi Hải Hậu vẫn đứng vững, vẫn đông bạn đọc, sách thường xuyên lên tới trên hai vạn bản. Bây giờ thì mô hình thư viện nhà nước và nhân dân cùng làm ở Hải Hậu đã được khẳng định rồi, Đảng và chính quyền huyện đều tin tưởng và ủng hộ duy trì mô hình này. Anh hỏi có gì mới ư ? Có đấy, ví dụ như chúng tôi đang tiến hành cấp thẻ miễn phí và vận động cho các cháu tật nguyền, các cháu có hoàn cảnh khó khăn đến thư viện đọc sách.

          Tôi ngạc nhiên :

          - Cấp thẻ miễn phí mà cũng phải vận động ư ?

          Bác Khảm khẳng định :

          - Đúng vậy ! Phần lớn các phụ huynh đều không muốn cho con em tật nguyền của mình đến thư viện vì mặc cảm, vì không có điều kiện đưa đón các cháu. Chúng tôi phải đi từng xã, tranh thủ sự ủng hộ của chính quyền và đoàn thể, thuyết phục các bậc phụ huynh quan tâm và tạo điều kiện cho các cháu hoà nhập cộng đồng. Đến nay mới có hơn hai chục cháu được cấp thẻ thư viện miễn phí. Nhìn các cháu say mê đọc, tôi sung sướng vì đã làm được một việc có ích. Tôi rất muốn đưa sách tới tận nhà cho các cháu đọc, nhưng khả năng có hạn nên chưa thể thực hiện được.

          Tôi băn khoăn hỏi :

          - Bác không có tiền lương, cứ tìm cách phục vụ miễn phí liệu có lâu dài được không ?

          Bác Khảm tâm sự :

          - Kinh tế gia đình tôi thuộc loại khá giả. Tôi ham mê văn hoá mà làm, càng làm được nhiều việc có ích tôi càng thấy sung sướng. Như các anh đã biết, phòng đọc thiếu nhi Hải Hậu đứng vững và phát triển là nhờ có các tủ sách vệ tinh. Các tủ sách này mua lại sách chúng tôi đã phục vụ bạn đọc, đưa về phục vụ bạn đọc của mình. Trong huyện có 7 tủ sách tư nhân là vệ tinh của chúng tôi, cái lớn có trên vạn sách, cái nhỏ có năm - sáu nghìn bản.

          Tôi đề nghị :

          - Vậy bác có thể cho chúng tôi thăm một tủ sách vệ tinh của bác, tủ sách... “khác thường” một chút ấy ?

          Bác Khảm phấn khởi :

          - Tốt quá, được các anh về thăm động viên thì còn gì bằng.

Chúng tôi về Hải Hậu một ngày đầu thu, trời vẫn còn nóng nực lắm. Khi biết ý định của chúng tôi, anh Hưng (Trưởng phòng văn thể huyện), anh Tản (Giám đốc trung tâm văn hoá huyện) cùng bác Khảm nhiệt tình đưa chúng tôi về thăm tủ sách tư nhân của bác Nguyễn Đức Cương ở xóm 7 xã Hải Anh, huyện Hải Hậu. Gần trưa thì chúng tôi tới nơi.

Đúng là tủ sách này khác bình thường: không bám mặt đường, không ở nơi đông dân cư, không chỉ đơn thuần phục vụ sách báo... Tủ sách bác Nguyễn Đức Cương nằm lọt giữa xóm làng yên tĩnh. Bác dùng cả dãy nhà ngang làm kho sách. Hơn 6.000 bản sách được đóng bìa cẩn thận, xếp ngay ngắn trên 3 giá sách và hai tủ quầy. Khoảng hai chục loại báo và tạp chí bầy trên mặt quầy để mọi người đọc tự do. Thấy tôi cứ nhìn quanh vì không thấy bàn ghế cho người ngồi đọc sách, bác Cương mời chúng tôi đi ra vườn sau nhà. Hơn trăm mét vuông vườn được che bằng ngói xi măng, có bài trí cây cảnh mát mắt và kê gần chục bộ bàn ghế cho người ngồi đọc sách. “Vườn đọc” quay mặt ra ao cá thoáng đãng. Có gần chục người, đang vừa đọc sách vừa uống giải khát. Không khí trong lành, gió trời mát rượi làm cái nóng sau chặng đường gần 50 cấy số của chúng tôi như tan biến đi. Theo yêu cầu của chúng tôi, bác Cương tâm sự :

- Tôi nguyên là cán bộ thành uỷ Nam Định về hưu. Thời tôi còn công tác, hơn hai chục năm sinh hoạt đọc tại thư viện tỉnh đã thành thói quen. Về hưu đói sách báo quá các anh ạ. Năm 1995 huyện thành lập phòng đọc thiếu nhi do bác Khảm phụ trách, tôi cũng lập tủ sách gia đình. Thôi thì một công đôi việc, vừa thoả mãn nhu cầu đọc của nhân dân, vừa có việc làm cho vui tuổi già. Lúc đầu mở tủ sách cũng lúng túng lắm, ít người đọc, thu không đủ chi, nhưng tôi quyết tâm duy trì. Tôi được bác Khảm nhượng lại sách với giá hợp lý, lại được luân phiên mượn sách của thư viện huyện để tăng nguồn lực cho tủ sách. Nay thì ổn rồi, hàng ngày trung bình có 50 lượt người đọc. Bạn đọc đông nhất vào chiều, tối và các ngày lễ, chủ yếu là thanh thiếu niên và các cụ cao niên. “Vườn đọc” còn là nơi hội tụ của các câu lạc bộ làng như câu lạc bộ hưu trí, cựu chiến binh, thanh niên... Đối tượng phục vụ của chúng tôi chủ yếu là cộng đồng làng xóm. Để tăng nguồn thu, tôi kết hợp dịch vụ chụp ảnh, bán giải khát và đồ lưu niệm, văn phòng phẩm, đồ khô phục vụ sinh hoạt hàng ngày của nhân dân. Bạn đọc đến mua hàng hoặc giải khát được đọc miễn phí. Ai chỉ đến đọc hoặc mượn về nhà thì thu 200 đồng / bản sách / ngày.

Nghe bác Cương nói, tôi thầm liên tưởng tới cháu ngoại tôi ở thành phố Nam Định thường thuê 500 đồng/ bản sách/ ngày mà còn phải ký cược cả trăm ngàn đồng nữa, thì lệ phí đọc tủ sách bác Cương thật đúng như bác nói “lấy việc phục vụ người đọc làm niềm vui ”.

Đồng chí Hoàng Thiện Tuấn, Giám đốc thư viện tỉnh Nam Định nêu vấn đề :

- Chúng tôi thấy kho sách của bác hầu hết là sách thiếu nhi, sách văn học, một số sách tham khảo cho học sinh, sách xã hội chính trị, còn  sách kỹ thuật nông nghiệp rất ít. Có phải vì bạn đọc không có nhu cầu đọc loại sách này ? Bác có yêu cầu gì với thư viện huyện, tỉnh không ?

Bác Cương vừa chạm cốc với khách, vừa thong thả trình bày :

- Dân làng tôi chủ yếu làm nghề nông, nhu cầu đọc sách kỹ thuật là lớn, nhưng nguồn sách này không nhiều, tủ sách chúng tôi chưa đáp ứng được. Hiện tại, tủ sách mới thoả mãn nhu cầu đọc thư giãn của người lao động sau ngày làm việc vất vả, một phần phục vụ nhu cầu học tập và nâng cao kiến thức chính trị xã hội. Sắp tới, chúng tôi sẽ chú trọng mảng sách kỹ thuật nông nghiệp. Nhân các anh về thăm, rất mong được các anh quan tâm cho hệ thống tủ sách Hải Hậu nói chung, tủ sách tư nhân nói riêng được mượn luân chuyển hàng quý để chúng tôi duy trì và phát triển hoạt động.

Trước khi chúng tôi ra về, bác Cương đề nghị được chụp chung một vài kiểu ảnh làm kỷ niệm. Bác giới thiệu người thanh niên cầm máy ảnh với chúng tôi :

- Cháu Nguyễn Đức Nam là con trai tôi. Cháu rất yêu sách nên tôi đã chuyển giao toàn bộ tủ sách cho cháu quản lý, còn mình thì hỗ trợ cho con cháu.

Nhìn ánh mắt chàng thanh niên mảnh khảnh 36 tuổi này, tôi nhận ra niềm đam mê sách báo của anh, và tôi tin tủ sách sẽ được anh duy trì lâu dài.

Tôi cứ tự hỏi vì sao Hải Hậu làm tốt việc xây dựng và duy trì tủ sách tư nhân, trong khi nhiều nơi khác không phải không có những người có đủ khả năng và nhiệt tình như bác Cương, bác Khảm lại không làm được ? Biết nỗi băn khoăn của tôi, đồng chí Giám đốc Thư viện tỉnh Hoàng Thiện Tuấn nhận xét :

- Việc Trưởng phòng văn hoá, Giám đốc trung tâm văn hoá thể thao và cán bộ thư viện huyện cùng dẫn khách đi thăm một tủ sách tư nhân đã nói lên rất nhiều. Xã hội hoá công tác thư viện, tạo điều kiện nhiều nhất cho nhân dân hưởng thụ văn hoá đọc và tham gia hoạt động thư viện rất cần sự quan tâm của các cấp đảng, chính quyền và đoàn thể. Hải Hậu xác định được điều cốt yếu của việc xã hội hoá công tác thư viện là nhà nước giữ vai trò quan trọng, chủ yếu nhất nên phong trào đọc và tủ sách tư nhân phát triển mạnh là điều tất yếu.

Tôi cũng tin rằng bác Khảm chắc chắn thực hiện tốt nguyện vọng cải thiện môi trường văn hoá đọc cho các cháu tật nguyền khi bác phối hợp phục vụ, phát huy và khai thác tiềm năng các tủ sách tư nhân rải khắp địa bàn huyện Hải Hậu.



. Cập nhật theo nguyên bản của tác giả chuyển từ NamĐịnh ngày 18.3.2016.

VIỆT VĂN MỚI NEWVIETART NHỊP CẦU NỐI KẾT VĂN HỌC NGHỆ THUẬT VIỆT NAM TRONG VÀ NGOÀI NƯỚC TỪ NĂM 2004