KIM XƯƠNG TỰ XUÂN OÁN

Xuân oán có sách còn lấy tên là Y châu ca (伊州歌 ), là một bài thơ thuộc dòng biên tái khá hay, Bài này là một trong 60 bài chính khóa mà học sinh phổ thông Taiwan phải đọc. Các em đọc diễn cảm âm Bắc kinh nghe như tiếng oanh hót. Họ là người bản địa nên cảm xúc hơn ta. Đối với dòng cổ văn Việt thì câu lục bát “Khi mơ những tiếc khi tàn, Tình trong giấc mộng, muôn vàn cũng không!” trong Chinh Phụ Ngâm cũng rất ray rức, nhắc nhớ thời còn học sinh lớp đệ ngũ đang tuổi mới lớn, câu thơ đã để lại trong chúng ta cảm xúc theo kiểu của ta…”tình thơ” là chính!

Nguyên tác chữ Hán

Chú Vài Từ

          1-Nhi ,trong bài này là giọng nguyền rủa đầy giận dữ của nàng chinh phụ khi nàng đang nhờ vào giấc mơ để tìm gặp chàng, từ tương thích trong tiếng Việt là đồ nhãi con, đồ ranh con .

          2-Đề [啼] phải hiểu như thế nào đây., ① Khóc: 悲啼 Khóc thảm thiết; ② Gáy, hót, kêu: ví dụ : 雞啼 Gà gáy; 鳥啼 Chim hót; 猿啼 Vượn kêu. Phải hiểu là HÓT , hay , KÊU đây ? Bà Đoàn thị Điểm dịch là ghẹo.Tài hoa!
Quyên thanh đề lạc quan tình lệ (ĐTC)
Ca quyên ghẹo, làm rơi nước mắt(CPN,249)

          3-Y Châu là địa danh thuộc biên địa Tân Cương .

          4-Liêu Tây là địa danh thuộc nằm về phía tây Liêu ninh. Liêu ninh ngày xưa là vùng đất của Hàn quốc?,nằm ở phía bắc Bắc Hàn bây giờ. Thời Đường,Triều tiên có tên là Đông đô hộ phủ. Việt Nam là An nam đô hộ phủ. Bạn để ý chiến binh Tàu xâm lược trên vùng đất rất rộng!

Ca quyên ghẹo, làm rơi nước mắt(CPN,249)
Nhớ nhung chàng không tắt giấc xuân (LQN)
Duy còn hồn mộng được gần, (CPN 259-268)
Đêm đêm thường đến Giang Tân tìm người

Tìm chàng thuở Dương Đài lối cũ,
Gặp chàng nơi Tương phố bến xưa.
Sum vầy mấy lúc tình cờ,
Chẳng qua trên gối một giờ mộng Xuân

Giận thiếp thân lại không bằng mộng,
Được gần chàng bến Lũng, thành Quan.
Khi mơ những tiếc khi tàn,
Tình trong giấc mộng, muôn vàn cũng không!

CHINH PHỤ NGÂM

Do muốn kết nối câu 249-vào 10 câu CPN 259-268 cho liền lạc mạch thơ nên laiquangnam đã chèn một câu thất để các bạn thưởng thức tài hoa ĐTC_ĐTĐ từ ý thơ của bài tuyệt cú Xuân oán .

Một bản dịch sang thể lục bát của người xưa

Trong bản dịch này Cụ Tản Đà dịch dịch lột trần ý thơ,thay vì để nén cho khách thơ tự hiểu.

Đập cho mất cái vàng anh,
Chẳng cho nó ở trên cành nó kêu
Nó kêu tỉnh giấc chiêm bao
Liêu Tây chẳng được em theo đến chàng

Tản Đà
Ngày nay số 84, ngày 7/11/1937
(Cụ Nguyến Quảng Tuân sao lục )

Tham khảo :

1-Trần trọng San , trong tác phẩm “Thơ đường “, dịch từ POEMS OF T’ANG DYNASTY, tác phẩm kinh điển dùng trong giới đại học ở Hoa kỳ ghi là “ Xuân oán” và tác giả là “ Kim xương tự” . Cụ San là giáo sư ĐHVK SG, Bản ” Đường thi tam bách thủ “ hay nhất xưa nay là của Hành Đường thoái sĩ cũng ghi như vậy . Đó là lý do laiquangnam lấy tên là Xuân oán, KXT thay vì Y châu ca .

2-Trân trọng San, Thơ đường, NXB Thanh Hóa,1997,in lại, trang 89.

3-Bạn gõ “ Y châu ca” tra trên mạng dễ tìm thấy nguyên tác hơn là Xuân oán và “ Y châu ca” thường nằm ở trang web Tàu Bắc Kinh, giản thể. Có một số tác giả ghi rằng bài thơ này không biết tên tác giả, Vô Danh, nhưng cũng có sách ghi là của Cáp Gia Vận ( Bùi khánh Đản ,Tản Đà ).

Sau đây là bản dịch sang tiếng Anh của một học giả Hoa kỳ Witter Bynner dịch Jin Changzu (KXT)

A SPRING SIGH

Drive the orioles away,
All their music from the trees....
When she dreamed that she went to Liaoxi Camp
To join him there, they wakened her

Witter Bynner

LAIQUANGNAM

KIM XƯƠNG TỰ

Nguyên tác chữ Hán

金昌緒

春怨

打起黃鶯兒，
莫教枝上啼。
啼時驚妾夢，
不得到遼西。

Phiên âm

Chú Vài Từ

Tạm dịch nghĩa

Dịch thơ Việt ngữ

* Chữ trong ngoặc .. …( mần) chi! Dành cho dân Quảngnam.

Xin mời đọc đoạn Chinh Phụ ngâm của bà Đoàn thị Điểm từ ý thơ này:

Do muốn kết nối câu 249-vào 10 câu CPN 259-268 cho liền lạc mạch thơ nên laiquangnam đã chèn một câu thất để các bạn thưởng thức tài hoa ĐTC_ĐTĐ từ ý thơ của bài tuyệt cú Xuân oán .

Một bản dịch sang thể lục bát của người xưa

Trong bản dịch này Cụ Tản Đà dịch dịch lột trần ý thơ,thay vì để nén cho khách thơ tự hiểu.

Sau đây là bản dịch sang tiếng Anh của một học giả Hoa kỳ Witter Bynner dịch Jin Changzu (KXT)

© tải đăng ngày 10.04.2009
theo nguyên bản của tác giả gửi từ Sài Gòn.
. Đăng tải lại vui lòng ghi rõ nguồn Newvietart.com

LAIQUANGNAM

KIM XƯƠNG TỰ

Nguyên tác chữ Hán

金昌緒 春怨 打起黃鶯兒， 莫教枝上啼。 啼時驚妾夢， 不得到遼西。

Phiên âm

Chú Vài Từ

Tạm dịch nghĩa

Dịch thơ Việt ngữ

* Chữ trong ngoặc .. …( mần) chi! Dành cho dân Quảngnam.

Xin mời đọc đoạn Chinh Phụ ngâm của bà Đoàn thị Điểm từ ý thơ này:

Do muốn kết nối câu 249-vào 10 câu CPN 259-268 cho liền lạc mạch thơ nên laiquangnam đã chèn một câu thất để các bạn thưởng thức tài hoa ĐTC_ĐTĐ từ ý thơ của bài tuyệt cú Xuân oán .

Một bản dịch sang thể lục bát của người xưa

Trong bản dịch này Cụ Tản Đà dịch dịch lột trần ý thơ,thay vì để nén cho khách thơ tự hiểu.

Sau đây là bản dịch sang tiếng Anh của một học giả Hoa kỳ Witter Bynner dịch Jin Changzu (KXT)

© tải đăng ngày 10.04.2009 theo nguyên bản của tác giả gửi từ Sài Gòn. . Đăng tải lại vui lòng ghi rõ nguồn Newvietart.com

金昌緒

春怨

打起黃鶯兒，
莫教枝上啼。
啼時驚妾夢，
不得到遼西。

© tải đăng ngày 10.04.2009
theo nguyên bản của tác giả gửi từ Sài Gòn.
. Đăng tải lại vui lòng ghi rõ nguồn Newvietart.com